T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü)
Sayı : 97895701-155[1-2014/128]-2311 30/09/2014
Konu : Kısmi bölünme sözleşmesinin damga
vergisinden istisna olup olmadığı hk.
İlgi'de kayıtlı özelge talep formuzun incelenmesinden, bir örneği ilişikte sunulan kısmi bölünme sözleşmesinin damga vergisinden istisna olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olacağı, 9 uncu maddesinde; bu Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisinden istisna olduğu, Kanuna ekli (2) sayılı Tablonun "IV-Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar" başlıklı bölümünün (17) numaralı fıkrasında ise, Kurumlar Vergisi Kanununa göre yapılan birleşme, devir ve bölünmeler nedeniyle düzenlenen kağıtların damga vergisinden istisna olduğu hükme bağlanmıştır.
01/01/2006 tarihinde yürürlüğe giren 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 19 uncu maddesinin 3 üncü fıkrasının (b) bendinde, "b) Kısmî bölünme: Tam mükellef bir sermaye şirketinin veya sermaye şirketi niteliğindeki bir yabancı kurumun Türkiye'deki iş yeri veya daimî temsilcisinin bilânçosunda yer alan taşınmazlar ile en az iki tam yıl süreyle elde tutulan iştirak hisseleri ya da sahip oldukları üretim veya hizmet işletmelerinin bir veya birkaçını kayıtlı değerleri üzerinden aynî sermaye olarak mevcut veya yeni kurulacak tam mükellef bir sermaye şirketine devretmesi, bu Kanunun uygulanmasında kısmî bölünme hükmündedir. Ancak, üretim veya hizmet işletmelerinin devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli aktif ve pasif kalemlerin tümünün devredilmesi zorunludur. Kısmî bölünmede devredilen varlıklara karşılık edinilen devralan şirket hisseleri, devreden şirkette kalabileceği gibi doğrudan bu şirketin ortaklarına da verilebilir. Taşınmaz ve iştirak hisselerinin bu bent kapsamında devrinde, devralan şirketin hisselerinin devreden şirketin ortaklarına verilmesi halinde, devredilen taşınmaz ve iştirak hisselerine ilişkin borçların da devri zorunludur." hükmüne yer verilmiştir.
Bu hükme göre, kısmi bölünme işlemine taşınmazlar, iştirak hisseleri, üretim veya hizmet işletmeleri konu edilebilmektedir.
Diğer taraftan, kısmi bölünme ile ilgili gerekli açıklamalar 1 seri no.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinin "19.2.2.Kısmi bölünme" başlıklı bölümünde yapılmış olup anılan Tebliğin "19.2.2.1. Üretim ve hizmet işletmelerinin ayni sermaye olarak konulması" başlıklı bölümünde; "Üretim veya hizmet işletmelerinin devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli aktif ve pasif kalemlerin tümünün devredilmesi zorunludur. Kısmi bölünme sonucu hem bölünen işletmenin hem de bölünme sonucunda varlıkları devralan işletmenin faaliyetine devam etmesi esastır. Bu kapsamda, söz konusu işletmelerin devrinde, işletme bütünlüğü korunacak şekilde faaliyetin devamı için gerekli taşınmaz, her türlü tesis, makine ve teçhizat, alet, edevat, taşıtlar, gayrimaddi haklar ile hammadde, mamul, yarı mamul mallar gibi aktif kıymetler ile ilgili pasif kıymetlerin tümünün devredilmesi zorunludur." açıklaması yapılmıştır.
Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, demirbaşların müstakil olarak kısmi bölünme işlemine konu edilmesi mümkün olmayıp bir üretim veya hizmet işletmesinin bütünlüğü içerisinde devredilmesi gerekmektedir.
İlgi'de kayıtlı özelge talep formu ekinde yer alan "Kısmi Bölünme Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin tetkikinden, sözleşmenin konusunun demirbaşlar ve Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca Sermaye Piyasası Kurulu tarafından aracı kurum ... A.Ş.'ye ait yetki belgelerinin kısmi bölünme yolu ile ... A.Ş. ye devriyle ilgili olduğu anlaşılmaktadır.
Buna göre, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 19 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendi hükmü kapsamında, kısmi bölünme işlemine sadece taşınmazlar, iştirak hisseleri, üretim veya hizmet işletmeleri konu edilmekte olup, ... A.Ş.'ye devredilen demirbaşlar ve yetki belgeleriyle ilgili yapılacak işlemler anılan hüküm uyarınca kısmi bölünme olarak değerlendirilmeyeceğinden sözkonusu işleme ilişkin düzenlenen kağıtların damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.