Mevzuat Listesine Dön

Özelge

Yurt dışında verilen yol yardım hizmetinin vergilendirilmesi hk.

  • 3065 Sayılı Kanun
  • 2025-12-19
  • Sayı E-84974990-130[KDV-3/İ/11/2025-118]-748380

İşlemler

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

Ankara Defterdarlığı

Gelir Kanunları Kdv ve Ötv Grup Müdürlüğü

Sayı

:

E-84974990-130[KDV-3/İ/11/2025-118]-748380

19.12.2025

Konu

:

Yurt dışında verilen yol yardım hizmetinin vergilendirilmesi hk.

         

İlgi

:

22.08.2025 evrak kayıt tarihli özelge talep formunuz.

İlgide kayıtlı özelge talep formunda, Türkiye'de mukim şirketinizin yurt dışına karayoluyla yük taşıyan Türk lojistik firmalarına yurt dışında karşılaştıkları araç arızalarında yol yardımı, çekici ve teknik destek hizmeti verdiği, söz konusu hizmetlerin tamamının yurt dışında ifa edildiği, şirketinizce doğrudan veya yurt dışındaki çözüm ortakları aracılığıyla hizmetin sağlandığı, şirketinizin yurt dışında verdiği bu hizmetleri yerine getirebilmek amacıyla çeşitli yedek parça, lastik, ekipman, araç onarım malzemeleri ve çekici hizmetini yurt dışından tedarik ettiği, bu malzeme ve hizmetler için yurt dışı firmalardan alınan fatura ve belgeler karşılığında ödeme yapıldığı, malzemelerin yurt dışında hizmetin ifasında kullanıldığı için Türkiye'ye fiziki girişlerinin bulunmadığı belirtilerek yurt dışında verilen yol yardım hizmetinin katma değer vergisine (KDV) tabi olup olmadığı ve yurt dışından satın alınıp yurt dışında hizmet ifasında kullanılan malzemelerin kurumlar vergisi açısından gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınıp alınamayacağı hakkında görüş talep edilmektedir.

I-KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun "Safi Kurum Kazancı" başlıklı 6 ncı maddesinde, kurumlar vergisinin, mükelleflerin bir hesap dönemi içinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanacağı ve safi kurum kazancının tespitinde Gelir Vergisi Kanununun ticari kazanç hakkındaki hükümlerinin uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu hüküm uyarınca tespit edilecek kurum kazancından Kurumlar Vergisi Kanununun 8 inci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinde yer alan giderler indirilebilecektir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun ticari kazancın konusunu teşkil eden 37 nci maddesinde, ticari ve sınai faaliyetlerden doğan kazançların ticari kazanç olduğu belirtilmiş, 38 inci maddesinde ise "Bilanço esasına göre ticari kazanç, teşebbüsdeki öz sermayenin hesap dönemi sonunda ve başındaki değerleri arasındaki müsbet farktır. Bu dönem zarfında sahip veya sahiplerce:

1. İşletmeye ilave olunan değerler bu farktan indirilir;

2. İşletmeden çekilen değerler ise farka ilave olunur.

Ticari kazancın bu suretle tespit edilmesi sırasında, Vergi Usul Kanununun değerlemeye ait hükümleri ile bu kanunun 40 ve 41 inci maddeleri hükümlerine uyulur." hükümlerine yer verilmiştir.

Yukarıda yer verilen hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, şirketiniz tarafından yurt dışında yapılan harcamaların, Kurumlar Vergisi Kanununun 8 inci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 40 ıncı maddesinde yer alan giderler arasında bulunması, bu harcamaların kazancın elde edilmesi ve idamesi arasında doğrudan ve açık bir illiyet bağının bulunması, yapılan işin mahiyetine uygun olması ve iş hacmi ile mütenasip bulunması ve Vergi Usul Kanunu hükümleri gereğince tevsik edici belgelere dayanmış olması şartıyla kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmaktadır.

II- KDV KANUNU YÖNÜNDEN

  3065 sayılı KDV Kanununun;

 -1/1 inci maddesinde, ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye'de yapılan teslim ve hizmetlerin KDV ye tabi olduğu,

 - 4/1 maddesinde, hizmetin, teslim ve teslim sayılan haller ile mal ithalatı dışında kalan işlemler olduğu, bu işlemlerin; bir şeyi yapmak, işlemek, meydana getirmek, imal etmek, onarmak, temizlemek, muhafaza etmek, hazırlamak, değerlendirmek, kiralamak, bir şeyi yapmamayı taahhüt etmek gibi şekillerde gerçekleşebileceği,

 -6/b maddesinde, işlemlerin Türkiye'de yapılmasının, hizmetin Türkiye'de yapılmasını veya hizmetten Türkiye'de faydalanılmasını ifade ettiği,

 -11/1-a maddesinde, ihracat teslimleri ve bu teslimlere ilişkin hizmetler ile yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetlerin KDV'den istisna olduğu,

 -12/2 nci maddesinde, bir hizmetin yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmet sayılabilmesi için, hizmetin yurt dışındaki bir müşteri için yapılmış olması ve hizmetten yurt dışında faydalanılması gerektiği 

 hüküm altına alınmıştır.

 Konu hakkında 08.08.2011 tarihli ve KDVK-60/2011-1 sayılı KDV Sirkülerinin;

 -"1.1.1." bölümünde;

 "KDV Kanununun 1 ve 6 ncı maddelerine göre, yurtdışında gerçekleşen mal teslimleri ile yurt dışında ifa edilip yine yurtdışında yararlanılan hizmetler KDV'nin konusuna girmemektedir. Türkiye'de yapılmayan işlemin bedeli üzerinden KDV hesaplanması veya böyle bir işlemin Kanundaki herhangi bir istisna hükmü ile ilişkilendirilmesi söz konusu değildir.

 Buna göre, Türkiye'deki bir mükellefin;

 - Yurt dışında düzenlenen bir fuara Türkiye'den katılan firmalara yurt dışında verdiği stant kurulumu, montajı, lojistik vb. Hizmetler,

 - Yurt dışında yaptığı inşaat, onarım, montaj işleri,

 - Yurt dışındaki bir firmanın doğrudan yurt dışındaki başka bir firmaya (mallar Türkiye'ye gelmeksizin) yapacağı teslimlere ilişkin olarak verdiği aracılık hizmeti,

  ...

 Türkiye'de ifa edilmediğinden veya bu hizmetlerden Türkiye'de faydalanılmadığından KDV'nin konusuna girmemektedir.

  ..."

 -"8.1.1.1." bölümünde;

 "KDV Kanununun 1/1 inci maddesinde, Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu; 6 ncı maddesinde de işlemlerin Türkiye'de yapılmasının, malların teslim anında Türkiye'de bulunmasını, hizmetin Türkiye'de yapılmasını veya hizmetten Türkiye'de faydalanılmasını ifade ettiği hüküm altına alınmıştır. Bu kapsama girmeyen, yani vergiye tabi olmayan teslim ve hizmetler nedeniyle yüklenilen vergiler indirim konusu yapılamamaktadır.

 Örneğin;

 - Yurt dışındaki malların Türkiye'ye getirilmeksizin yine yurt dışına satışı yoluyla yapılan transit (doğrudan) ihracat işlemi,

 - Türkiye'de KDV mükellefi olan bir firmanın yabancı bir ülkede yer alan fabrikasında üretilen malların yurt dışında satışı,

 - Yurt dışındaki hava yolu firmalarına yurt dışında yolcu taşımak üzere yapılan uçuş hizmetleri,

 - Yurt dışına çıkartılan kamyon, iş makinesi, tarım makinesi vb. araçların yine yurt dışındaki kişi ve kurumlara kiralanması,

...

 - Türkiye'de mukim bir inşaat firmasının yurt dışında yaptığı inşaatlara ilişkin bakım, onarım, montaj gibi hizmetlerin Türkiye'de mukim başka bir firma tarafından yurt dışında yapılması gibi işlemler KDV'ye tabi olmadığından, bu işlemler nedeniyle Türkiye'de KDV ödenmiş olması halinde, verginin konusuna girmeyen bu işlemlere ait yüklenilen KDV indirim konusu yapılamayacaktır.

öte yandan, bu işlemler KDV'nin konusuna girmediğinden, ihracat veya transit taşımacılık istisnası gibi herhangi bir istisna kapsamında değerlendirilmek suretiyle KDV iadesi talep edilmesi de mümkün değildir."

açıklamaları yer almaktadır.

Buna göre, Türkiye'de mukim şirketiniz tarafından yurt dışına karayoluyla yük taşıyan Türk lojistik firmalarına yurt dışında verilen yol yardımı hizmeti yurt dışında ifa edildiğinden ve bu hizmetten yurt dışında faydalanıldığından KDV'nin konusuna girmemektedir. 

Bilgi edinilmesini rica ederim. 

(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.

Resmî Bilgi Uyarısı: Bu içerikler Resmî Gazete ve Gelir İdaresi Başkanlığı kamu arşivinin yerel kopyasıdır. Resmî ve hukuki işlemlerde Resmî Gazete yayımı esastır.

Üyelik Girişi Gereklidir

Mevzuata özel AI Vergi Forumu tartışmalarına katılmak ve mevzuatları kişisel çalışma profilinize kaydetmek için ücretsiz üye olun veya giriş yapın.

AI Vergi Forumu: Yurt dışında verilen yol yardım hizmetinin…

Bu mevzuat maddesi, fıkra istisnaları ve uygulama esaslarına dair uzman tartışma ve AI ön analiz alanı.

Mevzuat Tartışmaları

Yükleniyor...

Yeni Tartışma / Soru Aç

Yapay Zekâ Mevzuat Analizi & Yorumu: Yurt dışında verilen yol yardım hizmetinin…

Bu analiz platformun yapay zekâ mevzuat motoru tarafından gerekçeli olarak üretilmiştir.

Yapay Zekâ Genel Özeti

### **Yurt Dışında Verilen Yol Yardım Hizmetinin Vergilendirilmesi Hk. Özelge Analizi** --- ### **1. Mevzuatın Temel Amacı ve Ana Düzenlemesi** Türkiye’de mukim şirketlerin **yurt dışında ifa edilen hizmetlerin** KDV ve Kurumlar Vergisi (KV) kapsamındaki durumu, **yer (mekan) ve faydalanma kriterlerine** göre belirlenmektedir. Düzenlemenin temel felsefesi: - **KDV açısından**: Yurt dışında gerçekleşen ve yurt dışında faydalanılan hizmetlerin **KDV’nin konusuna girmeyeceği** (3065 sayılı KDV Kanunu m.1/1, m.6/b). - **KV açısından**: Yurt dışında yapılan harcamaların, **kazancın elde edilmesi ve idamesi ile doğrudan illiyet bağı** kurularak gider olarak dikkate alınabileceği (5520 sayılı KVK m.6, 193 sayılı GVK m.40). - **Korunan hukuki yarar**: Uluslararası faaliyetlerde **çifte vergilendirmenin önlenmesi** ve yerlilik ilkesi çerçevesinde vergi yükünün adil dağılımı. --- --- ### **2. Kritik Maddeler, Temel Müesseseler ve Yaptırımlar** #### **A. Kurumlar Vergisi Kanunu (KVK) Yönünden** - **Safi Kurum Kazancı (KVK m.6)**: - Kurum kazancının tespitinde **Gelir Vergisi Kanunu’ndaki ticari kazanç hükümleri** (GVK m.37-41) uygulanır. - **Gider indirimi şartları (KVK m.8, GVK m.40)**: - Harcamaların **kazancın elde edilmesi/idamesi ile doğrudan illiyet bağı** taşıması. - İşin mahiyetine uygun olması ve iş hacmiyle mütenasip bulunması. - **Tevsik zorunluluğu**: Yurt dışı fatura ve belgelerle kanıtlanmış olması (VUK m.227-256). - **Yurt Dışı Harcamaların Gider Olarak Kabulü**: - Yurt dışında satın alınan **yedek parça, lastik, ekipman, çekici hizmeti** gibi malzemeler: - **Türkiye’ye fiziki giriş yoksa** ve **yurt dışında hizmet ifasında kullanılıyorsa**, bunlara ilişkin giderler **KV matrahının tespitinde indirim konusu yapılabilir**. - **Önemli istisna**: Harcamaların **Türkiye’de kullanılması** veya **Türkiye’de faydalanılması** durumunda KVK m.8’e göre indirim sınırlamaları devreye girebilir. --- #### **B. Katma Değer Vergisi Kanunu (KDVK) Yönünden** - **KDV’nin Konusu (KDVK m.1/1)**: - **Türkiye’de** ticari/sınai faaliyet çerçevesinde yapılan **teslim ve hizmetler** KDV’ye tabidir. - **Yurt dışında ifa edilen hizmetler** (KDVK m.6/b): - Hizmetin **Türkiye’de yapılmaması** veya **Türkiye’de faydalanılmaması** halinde **KDV’nin konusuna girmez**. - **Yurt Dışı Hizmetlerin İstisnası (KDVK m.11/1-a)**: - **İhracat teslimlerine ilişkin hizmetler** ve **yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetler** KDV’den istisnadır. - **Şartlar (KDVK m.12/2)**: - Hizmetin **yurt dışındaki bir müşteri için yapılmış olması**. - Hizmetten **yurt dışında faydalanılması**. - **Özelgeye Konu Durum**: - **Yol yardım hizmeti**: - Yurt dışında **ifası** ve **faydalanılması** nedeniyle **KDV’nin konusuna girmez** (KDVK m.1/1, m.6/b). - **Yüklenilen KDV indirimi**: Yurt dışındaki hizmet nedeniyle **Türkiye’de KDV ödenmemişse**, indirim konusu da söz konusu değildir (KDV Sirküleri KDVK-60/2011-1, 8.1.1.1). - **Yurt Dışı Malzeme Alımları**: - **Türkiye’ye fiziki giriş olmadığından** ithalat KDV’si de söz konusu değildir. - **KDV iadesi talebi**: Hizmetin KDV konusuna girmediğinden **ihracat istisnası kapsamında iade de talep edilemez**. --- --- ### **3. Önceki Uygulamalardan / Klasik Usulden Temel Fark** Özelge, **yer (mekan) ve faydalanma kriterlerini** merkeze alarak: - **KDV açısından**: - Klasik uygulama, **Türkiye’de ifa edilen hizmetlere** odaklanırken, bu düzenleme **yurt dışında ifa edilen ve faydalanılan hizmetleri KDV’nin tamamen dışında tutar**. - **Yüklenilen KDV indirimi**: Yurt dışı işlemler nedeniyle Türkiye’de ödenen KDV’nin indirim konusu yapılamayacağı vurgulanır (sirkülerle pekiştirilmiş). - **KV açısından**: - **Gider kabulü**, fiziki mekân yerine **illiyet bağı ve tevsik** esasına dayandırılır. - **Yurt dışı harcamaların gider olarak kabulü**, klasik yaklaşımdan farklı olarak **Türkiye’ye malzeme giriş şartı aranmaz**. --- --- ### **4. Ek Açıklamalar ve Uygulama Rehberi** - **Belge Zorunluluğu**: - Yurt dışı fatura ve sözleşmelerin **Türkçe tercümeleri** de dahil olmak üzere **VUK’na uygun tevsik** gerekir. - **Riskler**: - **KVK m.8**: Harcamaların **abartılı** veya **işle ilgisiz** görülmesi halinde gider indirimi reddedilebilir. - **KDVK m. 34** verginin indirimine ilişkin şartları düzenler; yurt dışı hizmetin yanlışlıkla KDV’ye tabi tutulması bakımından ceza dayanağı olarak doğrudan kullanılmaz. Vergi ziyaı doğması halinde **VUK m. 344** ve fiilin niteliğine göre ilgili usulsüzlük hükümleri değerlendirilir. - **Özelgenin Bağlayıcılığı**: - **213 sayılı VUK m.413** uyarınca verilen özelge, **mükellefin talebi üzerine** bağlayıcıdır. - **İstisna**: İnceleme/yargı aşamasında **yanlış bilgi** verilmişse geçersizdir. --- --- **Not**: Bu özelge, **Türkiye’de mukim şirketlerin yurt dışındaki faaliyetlerine** ilişkin **KDV ve KV uygulamalarını** netleştirir. Benzer durumlar için **KDV Sirkülerleri (ör. KDVK-60/2011-1)** ve **VUK tevsik hükümleri** dikkate alınmalıdır. ```

Mükellefler Açısından Değerlendirme

### **1. KAPSAM** - **Doğrudan Etkilenen Mükellef Grupları**: - **Kurumlar Vergisi Mükellefleri**: - Türkiye'de mukim **lojistik şirketleri** (yurt dışında yol yardım hizmeti sunanlar). - **Türk lojistik firmaları** (yurt dışında karayoluyla yük taşımacılığı yapan ve yol yardım hizmeti alanlar). - **KDV Mükellefleri**: - Yurt dışında hizmet ifa eden **Türkiye’de mukim şirketler** (hizmetin KDV konusuna girip girmediği bakımından). - **KOBİ’ler ve Büyük Ölçekli İşletmeler**: - Yurt dışı lojistik faaliyetleri yürüten **tüm ölçekteki ticari işletmeler**. --- ### **2. MALİ VE OPERASYONEL ETKİ** #### **Kurumlar Vergisi Açısından** - **Gider/Kazancın Tespiti**: - Yurt dışında yapılan **yol yardım, çekici, teknik destek hizmetleri** ile bu hizmetler için tedarik edilen **yedek parça, lastik, ekipman** harcamaları: - **Gider olarak kabul edilebilir** şartlar: - **İlliyet bağı**: Harcamaların kazancın elde edilmesi ve idamesi için **doğrudan ve açık** olması. - **İş hacmiyle mütenasip** olması. - **Tevsik edici belgelere dayanması** (yurt dışı faturalar, sözleşmeler, ödeme belgeleri). - **Maliyet unsuru olarak dikkate alınabilir** (eğer malzeme stoklanıyorsa). - **Vergi avantajı**: Harcamaların gider/maliyet olarak kabulü **kurum kazancını azaltır**, dolayısıyla kurumlar vergisi matrahını düşürür. - **Ek Yükümlülük**: - **Belge düzeni**: Yurt dışı harcamaların **Türkiye’de geçerli belgelere** (fatura, ödeme kaydı, sözleşme) dönüştürülmesi gerekir. - **Döviz kuru**: Harcamaların **Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz kuru** üzerinden TL’ye çevrilmesi. #### **KDV Açısından** - **Vergi Yükü**: - Yurt dışında ifa edilen **yol yardım hizmeti**: - **KDV’nin konusuna girmez** (KDV Kanunu m.1/1 ve m.6/b). - **İstisna kapsamında değerlendirilemez** (ihracat istisnası gibi, çünkü hizmet yurt dışında ifa edilir). - **Yüklenilen KDV indirimi imkanı yok** (eğer yurt dışı harcamalarda KDV ödenmişse, Türkiye’de indirim konusu yapılamaz). - **Malzeme tedariki**: - Yurt dışından satın alınan ve **Türkiye’ye fiziki giriş yapmayan** malzemeler: - **KDV’ye tabi değil** (ithalat olmadığı için). - **Gider/maliyet olarak kabul edilir** (Kurumlar Vergisi kapsamında). - **Operasyonel Etki**: - **Fatura ve belge yönetimi**: - Yurt dışı faturaların **Türkiye muhasebe standartlarına uygun** şekilde kayıt altına alınması. - **Ödeme belgelerinin** (bankacılık kanıtları) saklanması. - **Raporlama**: - Yurt dışı hizmetlerin **ayrı bir hesap kalemi** altında izlenmesi (denetim kolaylığı için). --- ### **3. EYLEM PLANI (NE YAPILMALI?)** #### **Kurumlar Vergisi İçin** - **Belge ve Kayıt Yükümlülükleri**: - Yurt dışı harcamalara ait **faturaların Türkiye’de geçerli** hale getirilmesi: - **Apostil veya noter onaylı** tercümeler (gerekliyse). - **Ödeme belgeleri** (bankacılık kanıtları) ile faturaların eşleştirilmesi. - **Muhasebe kayıtları**: - Harcamaların **7/A veya 7/B hesap planına** göre doğru sınıflandırılması (gider/maliyet). - **Döviz kuru** tarihinin (fatura tarihi/ödeme tarihi) belgelendirilmesi. - **İlliyet bağı ispatı**: - Hizmet sözleşmeleri, **hizmet raporları**, arıza kayıtları vb. ile harcamaların **lojistik faaliyetle ilgili** olduğu kanıtlanmalı. - **Beyan ve Süreler**: - Harcamaların **yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde** (1/A formu) gider/maliyet olarak yer alması. - **Beyan süresi**: Kurumlar vergisi beyannamesinin **vergi dairesine sunulma tarihine** kadar (genellikle takvim yılı sonundan itibaren **4 ay**). #### **KDV İçin** - **Hizmetin KDV Durumu**: - Yurt dışında ifa edilen hizmetler **KDV beyanına dahil edilmemeli**. - **KDV beyannamesinde** (KDV1) bu hizmetler için **herhangi bir işlem yapılması gerekmez**. - **Yüklenilen KDV** (varsa): - Yurt dışı harcamalarda ödenen KDV’nin **indirim konusu yapılamayacağı** unutulmamalı. - **KDV iadesi talep edilemez** (hizmet Türkiye’de ifa edilmediği için). - **Malzeme Tedariki**: - Yurt dışından satın alınan ve **Türkiye’ye girmeyen** malzemeler: - **Gümrük beyannamesi yoksa**, KDV’ye tabi değil. - **Muhasebede gider/maliyet olarak** kayıt edilir. #### **Cezai Yaptırımlardan Kaçınma** - **Belge Eksikliği Riski**: - Yurt dışı faturaların **Türkiye’de geçerli belgelere** dönüştürülmemesi halinde: - **Giderin reddi** (Kurumlar Vergisi Kanunu m.8). - **Usulsüzlük cezası** (Vergi Usul Kanunu m.352). - **Çözüm**: - Tüm yurt dışı belgelerin **noter onaylı tercümeleri** ile birlikte muhasebeye intikal ettirilmesi. - **Ödeme kanıtlarının** (SWIFT, banka dekontları) saklanması. - **Beyan Hataları**: - Yurt dışı hizmetlerin **yanlışlıkla KDV’ye tabi gösterilmesi**: - **Fazla KDV beyanı** → **İade talebi** (ancak kanıtlanmalı). - **Eksik beyan** → **Vergi ziyaı cezası** (VUK m.344). - **Çözüm**: - KDV beyannamelerinde **yurt dışı işlemlerin ayrı izlenmesi**. - **Dış denetim** öncesinde özelgeye uygunluk kontrolü. - **Süre Takibi**: - **Kurumlar Vergisi Beyannamesi**: **Nisan ayı sonuna kadar** (takvim yılı mükellefleri için). - **KDV Beyannamesi**: **Ertesi ayın 28’ine kadar** (aylık beyannameler). - **Belge Saklama Süresi**: **5 yıl** (VUK m.257). --- ### **4. EK ARAŞTIRMA** - **Özelgenin Dayanağı**: - **213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.413** (özelge verme yetkisi). - **KDV Kanunu m.1/1, 4/1, 6/b, 11/1-a, 12/2** (yurt dışı hizmetlerin KDV konusu dışı olması). - **Kurumlar Vergisi Kanunu m.6, 8** ve **Gelir Vergisi Kanunu m.37, 38, 40** (giderin kabulü). - **08.08.2011 tarihli KDVK-60/2011-1 sayılı KDV Sirküleri** (yurt dışı hizmetlerin KDV’ye tabi olmama koşulları). - **Benzer Düzenlemeler**: - **İhracat İstisnası (KDV Kanunu m.11/1-a)**: - Yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetler **KDV’den istisna** olabilir, ancak **Türkiye’de ifa edilen hizmetler** için geçerli. - Bu özelgede **hizmet yurt dışında ifa edildiği için istisna değil, KDV konusu dışı**. - **Yurt Dışı Giderlerin Kabulü (GVK m.40)**: - Yurt dışı harcamaların **kazancın elde edilmesiyle ilişkilendirilmesi** zorunlu. - **Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler**: - **Transfer Fiyatlandırması**: - Yurt dışı çözüm ortakları aracılığıyla sunulan hizmetlerde **emsal bedel** kontrolü (Özellikle **5520 sayılı KVK m.13**). - **Döviz Kazancı**: - Yurt dışı gelirler **döviz cinsinden** ise, **kur farklarının** muhasebeleştirilmesi gerekir. ```

Vergi Personeli Açısından Değerlendirme

### **UYGULAMA VE İŞLEM REHBERİ** #### **Kurumlar Vergisi Açısından** - **Gider/Kazanç İlişkisi**: - Yurt dışında yapılan yol yardım, çekici ve teknik destek hizmetlerine ilişkin harcamalar, **Kurumlar Vergisi Kanunu (KVK) m.6** ve **Gelir Vergisi Kanunu (GVK) m.37-40** çerçevesinde **safi kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınabilir**. - **Şartlar**: - Harcamaların **kazancın elde edilmesi ve idamesi ile doğrudan illiyet bağı** bulunmalı. - Harcamalar **işin mahiyetine uygun** ve **iş hacmiyle mütenasip** olmalı. - **Vergi Usul Kanunu (VUK) m.227-231** gereğince **tevsik edici belgelerle (fatura, sözleşme, ödeme belgeleri vb.)** desteklenmeli. - **Yurt dışı malzeme alımları**: - Yedek parça, lastik, ekipman vb. malzemeler **yurt dışında hizmet ifasında kullanıldığı için Türkiye’ye fiziki giriş yapmadığından**, **ithalat KDV’si söz konusu değil**. - Bu malzemelerin maliyeti, **hizmetin bir parçası olarak gider/maliyet unsuru** sayılabilir. #### **KDV Açısından** - **KDV Konusuna Girmeme**: - **KDV Kanunu m.1/1, 6/b, 11/1-a, 12/2** uyarınca: - Hizmet **yurt dışında ifa edildiği** ve **yurt dışında faydalanıldığı** için **KDV’nin konusuna girmez**. - **Özelge referansı**: KDVK-60/2011-1 sayılı sirkülerin **1.1.1.** ve **8.1.1.1.** bölümleri doğrultusunda, yurt dışında yapılan hizmetler **KDV’ye tabi değil**. - **İstisna Değerlendirmesi**: - **KDV Kanunu m.11/1-a**’da belirtilen **ihracat istisnası** kapsamında değerlendirilemez, çünkü hizmet **Türkiye’de değil, yurt dışında** gerçekleşmekte. - **Yüklenilen KDV**: - Yurt dışındaki tedarikçilerden alınan faturalarda yer alan **yurt dışı KDV’nin** (örn. AB ülkelerindeki KDV) **Türkiye’de indirim konusu yapılamaz** (KDV Kanunu m.29/1). - Türkiye’de **herhangi bir KDV ödenmemiş** olması nedeniyle iade talebi de **söz konusu değil**. - **Fatura ve Belgelerin Muhafazası**: - Yurt dışı faturaların **aslı veya noter onaylı Türkçe tercümeleri** VUK m.227 gereğince saklanmalı. - **Ödeme belgeleri** (bankacılık kayıtları, havale dekontları) ile **hizmetin yurt dışında ifa edildiğine dair kanıtlar** (sözleşme, hizmet raporları, GPS kayıtları vb.) denetime hazır bulundurulmalı. --- ### **DENETİM VE RİSK ALANLARI** #### **Kurumlar Vergisi Riskleri** - **Illiyet Bağının Zayıf Kanıtlanması**: - Denetimde, harcamaların **doğrudan faaliyetle ilişkili** olduğunu ispatlamak kritiktir. - **Risk**: Belgelendirme eksikliği halinde, harcamalar **gider kabul edilmeyebilir** (GVK m.40/1). - **Maliyet/Gider Ayrımı**: - Yedek parça/ekipman alımlarının **hizmetin bir parçası mı** yoksa **stok/ammortismana tabi varlık mı** olduğu netleştirilmeli. - **Risk**: Yanlış sınıflandırma, **vergi matrahının yanlış hesaplanmasına** yol açabilir. #### **KDV Riskleri** - **Hizmetin Yeri Yanılgısı**: - Denetimde, hizmetin **fiilen yurt dışında ifa edildiğinin** kanıtlanamaması halinde, **KDV’nin konusuna girmesi** riski doğar. - **Risk**: **KDV tahakkuku + ceza** (KDV Kanunu m.1/1). - **Yüklenilen KDV’nin İndirim Konusu Yapılması**: - Yurt dışı tedarikçilerden alınan faturalardaki KDV’nin **yanlışlıkla indirim konusu yapılması** (örn. VEDOP’ta yanlış kayıt). - **Risk**: **Haksız/yersiz indirimden kaynaklanan vergi ziyaı** bakımından **VUK m. 344** ve ilgili usulsüzlük hükümleri. #### **Belgelenme Eksiklikleri** - **Yurt Dışı Belgelerin Geçersizliği**: - Fatura veya sözleşmelerin **Türkçe tercümesinin olmaması** veya **noter onayının eksikliği**. - **Risk**: **Vergi incelemesinde belgenin reddi** (VUK m.227). - **Ödeme Kanıtlarının Yetersizliği**: - Bankacılık kayıtlarının **hizmet bedeli ile uyumlu olmaması** (örn. faturada 100.000 EUR, ödemede 80.000 EUR). - **Risk**: **Giderin reddi + vergi ziyaı cezası**. --- ### **SİSTEMSEL VE İDARİ İŞLEMLER** #### **VEDOP/Sistem Kayıtları** - **KDV Beyannamesi**: - Yurt dışında ifa edilen hizmetler **KDV’nin konusuna girmediğinden**, **KDV Beyannamesi’ne dahil edilmez**. - **VEDOP Kodu**: Hizmetin niteliğine göre **“Yurt Dışı Hizmet”** kategorisinde kayıt (örn. **390 - Diğer Yurt Dışı Hizmetler**). - **Gider Kayıtları (Muhtasar/Bilanço)**: - Kurumlar Vergisi matrahının hesaplanmasında, harcamalar **7/A veya 7/B hesap planında** uygun kalemde (örn. **760 - Genel Yönetim Giderleri**) kaydedilmeli. - **VUK m.229** gereğince **gider pusulası** düzenlenmeli (yurt dışı faturalar için). #### **İç Yazışmalar ve Mükellef Sorguları** - **Özelge Uygulaması**: - Bu özelge **bağlayıcı** olup, mükellefin talebi üzerine uygun işlem yapması halinde **ceza ve gecikme faizi uygulanmaz** (VUK m.413). - **Sorgularda Referans**: Mükelleflere, **E-84974990-130[KDV-3/İ/11/2025-118]-748380** numaralı özelge gösterilebilir. - **Denetimde Sunulacak Belgeler**: - **Hizmet sözleşmesi** (yurt dışı ifa şartını içeren). - **Faturalar + Türkçe tercümeleri**. - **Ödeme belgeleri** (SWIFT mesajları, banka dekontları). - **Hizmetin yurt dışında ifa edildiğine dair kanıtlar** (GPS verileri, yol yardım raporları, çekici hizmet faturaları). #### **VEDOP Operasyonel Detaylar** - **Yurt Dışı Fatura Kayıtları**: - **Fatura Türü**: **“Yurt Dışı Alım”** olarak işaretlenmeli. - **KDV Durumu**: **“KDV’ye Tabi Değil”** seçeneği işaretlenmeli (KDV Kanunu m.1/1). - **Gider Tevsiki**: - **VEDOP’ta “Gider Tevsik Modülü”**ne yurt dışı faturalar yüklenmeli. - **Belge Türü**: **“Yurt Dışı Fatura”** + **“Tercüme Edilmiş”** onayı. --- ```

Etki ve Uygulama Değerlendirmesi

# **Yurt Dışında Verilen Yol Yardım Hizmetinin Vergilendirilmesi Hk. Değerlendirmesi** --- ## **1. DÜZENLEMENİN AMACI** - **Kamu Maliyesine Gelir Sağlama**: Düzenleme, KDV ve Kurumlar Vergisi (KV) kapsamında yurt dışında ifa edilen hizmetlerin vergilendirilmesinin sınırlarını netleştirerek, **vergi kaçağı riskini minimize etmeyi** hedefler. - KDV’nin konusuna girmemesi nedeniyle doğrudan gelir artırıcı değildir, ancak **hukuki belirsizliği gidererek** uyum maliyetlerini düşürür. - **Kayıt Dışılıkla Mücadele**: - Yurt dışında fatura edilen hizmetlerin Türkiye’deki muhasebe kayıtlarına nasıl yansıtılacağının belirlenmesi, **kayıt dışı işlemlerin önlenmesine** katkı sağlar. - Özellikle lojistik sektöründe sıkça karşılaşılan **yurt dışı giderlerin belgelendirilmesi** zorunluluğu, kayıt dışılıkla mücadelede etkilidir. - **Vergi Tabanının Genişletilmesi**: - Düzenleme, **yurt dışı faaliyetlerin KV gider indirimi kapsamında değerlendirilmesini** kolaylaştırarak, mükelleflerin uluslararası faaliyetlerini teşvik eder. - KDV’de istisna uygulamasını netleştirerek, **ihracat odaklı hizmetlerin rekabetçiliğini artırır**. - **Yatırım Teşviki**: - Yurt dışı hizmetlerin KV gider olarak kabul edilmesi, **Türkiye’deki şirketlerin uluslararası lojistik ve teknik destek pazarında faaliyet göstermesini** teşvik eder. --- ## **2. PİYASA VE SEKTÖREL ETKİLER** ### **2.1. Sektörel Etkiler** - **Lojistik ve Taşımacılık Sektörü**: - **Olumlu**: - Yurt dışında verilen yol yardım hizmetlerinin **KDV’den muaf tutulması**, Türk lojistik şirketlerinin uluslararası rekabet gücünü artırır. - KV gider indiriminin kabul edilmesi, **operasyonel maliyetlerin düşürülmesine** yardımcı olur. - **Olumsuz**: - Yurt dışı giderlerin **belgelendirme zorunluluğu**, küçük ölçekli lojistik firmaları için **idari yük** oluşturabilir. - Hizmetin yurt dışında ifa edildiğinin kanıtlanması gerekliliği, **yargısal uyuşmazlık riskini** beraberinde getirebilir. - **Yedek Parça ve Ekipman Tedarik Sektörü**: - Yurt dışından tedarik edilen malzemelerin **Türkiye’ye fiziki girişinin olmaması**, ithalat KDV’sinden muafiyet sağlar, ancak **gümrük mevzuatıyla uyumun** dikkatlice denetlenmesi gerekir. ### **2.2. Piyasa Dinamikleri** - **Fiyatlandırma ve Rekabet**: - KDV muafiyeti, **hizmet fiyatlarının düşmesine** ve Türk lojistik firmalarının yurt dışı pazarlarında daha rekabetçi olmasına yol açabilir. - Ancak, **gider belgelendirme zorunluluğu**, bazı firmaların bu hizmetleri sunmaktan kaçınmasına neden olabilir. - **Mükellef Psikolojisi**: - **Güven Artışı**: - Özelgeyle netleşen kurallar, mükelleflerde **hukuki belirsizliklerin azalması** nedeniyle vergi uyumunu artırır. - **Uyum Maliyetleri**: - Yurt dışı faturaların **Türkiye vergi mevzuatına uygun** şekilde kaydedilmesi, muhasebe ve vergi danışmanlığı ihtiyacını artırabilir. ### **2.3. Uzun Vadeli Etkiler** - **Sektörel Büyüme**: - Uluslararası lojistik hizmetlerinde **Türk firmalarının payının artması** beklenebilir. - **Vergi Uyuşmazlıkları**: - Hizmetin **yurt dışında ifa edildiğinin ispatı** konusunda **vergi incelemeleri ve yargı süreçleri** artabilir. - **Yatırım Çekiciliği**: - Kuralların netliği, **yabancı yatırımcıların Türkiye’deki lojistik şirketlerine ilgisini** artırabilir. --- ## **3. HUKUKİ VE YAPISAL DEĞERLENDİRME** ### **3.1. Vergi Tekniği Açısından** - **KDV Kanunu Uygulaması**: - **Güçlü Yönler**: - **KDV’nin konusuna girmeme** ilkesi, **territorialité (ülkesellik) ilkesi**yle uyumludur (KDVK m.1, m.6). - **Yurt dışı hizmet istisnası** (KDVK m.11/1-a), ihracat odaklı hizmetlerin teşvikini sağlar. - **Sirküler referansı** (KDVK-60/2011-1), uygulamanın tutarlılığını artırır. - **Zayıf Yönler**: - **"Hizmetten yurt dışında faydalanma"** kriterinin **nesnel olarak kanıtlanması** zor olabilir (örneğin, yol yardım hizmetinin nereye ifa edildiğine dair belirsizlikler). - **Yüklenilen KDV’nin indirim konusu yapılamaması** (KDVK m.12/2), yurt dışı faaliyetlerde **vergi yükünü artırabilir**. - **Kurumlar Vergisi Kanunu Uygulaması**: - **Güçlü Yönler**: - **Gider indirimi** (KVK m.8, GVK m.40), **illiyet bağı** ve **belgelendirme** şartlarına dayanarak, **vergi adaletini** sağlar. - **VUK m.413’e dayalı özelge**, mükelleflere **hukuki güven** sunar. - **Zayıf Yönler**: - **Belgelendirme zorunluluğu**, yurt dışı faturaların **Türkiye standartlarına uygunluğu** konusunda sorunlar doğurabilir. - **"Kazancın elde edilmesi ve idamesi"** kriterinin **subjektif yorumlara** açık olması, vergi incelemelerinde **uyuşmazlıklara** yol açabilir. ### **3.2. Kanunilik İlkesi Açısından** - **Uyumlu Yönler**: - Düzenleme, **mevcut kanunlarda (KDVK, KVK, GVK, VUK) açıkça yer alan hükümlere** dayanır. - **Özelge mekanizması**, vergi idaresinin **yorum yetkisini** kullanmasını sağlar. - **Sorunlu Yönler**: - **"Yurt dışında faydalanma"** tanımının **yargı tarafından farklı yorumlanma riski** vardır. - **Vergi barışı potansiyeli**: - Özelgeye uygun hareket eden mükellefler, **cezasızlık ve faiz muafiyeti** (VUK m.413) garantisi alır. - Ancak, **inceleme/yargı aşamasında yanlış beyanda bulunulması**, özelgenin geçersizliğine yol açabilir. ### **3.3. Vergi Adaleti Açısından** - **Olumlu Etkiler**: - **Yurt dışı faaliyetlerin KV gider olarak kabul edilmesi**, uluslararası rekabetçi firmaların **adil şekilde vergilendirilmesini** sağlar. - **KDV muafiyeti**, çifte vergilendirmeyi önler. - **Olumsuz Etkiler**: - **Küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ’ler)**, belgelendirme ve uyum maliyetlerinden **orantısız şekilde etkilenebilir**. - **Büyük lojistik firmaları**, yurt dışı operasyonlarını daha kolay yönetebilirken, **KOBİ’ler bu hizmetlerden uzak durabilir**. --- ## **4. EK ARAŞTIRMA VE DEĞERLENDİRME** - **Resmi Gazete ve Mevzuat Uyumu**: - Söz konusu özelge, **213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 413. maddesine** dayanır. - **KDV Kanunu’nun 1, 6, 11 ve 12. maddeleri** ile **KVK 6 ve 8. maddeleri** çerçevesinde değerlendirilmiştir. - **08.08.2011 tarihli KDVK-60/2011-1 sayılı sirküler**, yurt dışı hizmetlerin KDV konusuna girmediğine dair **yargı kararı ve idari uygulama birliğine** katkı sunar. - **Yargı Uyuşmazlığı Potansiyeli**: - **"Hizmetin yurt dışında ifa edildiği"** iddiasının **ispatı**, vergi incelemelerinde sıkça tartışılan bir konudur. - **Özelgeye rağmen**, vergi daireleri veya yargı organları, **farklı kanıtlara dayanarak** hizmetin Türkiye’de ifa edildiğine karar verebilir. - **Uluslararası Standartlar**: - **OECD Vergi Anlaşmaları Modeli**, hizmetlerin **mükellefiyet yerini** belirlerken **faydalanma yeri** prensibini benimser. - Türkiye’nin **çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları (ÇVÖA)**, bu tür hizmetlerin vergilendirilmesinde **uluslararası uyumu** sağlar. --- ## **SONUÇ VE ÖNERİLER** - **Makroekonomik Açıdan**: - Düzenleme, **ihracat odaklı hizmetlerin teşviki** ve **kayıt dışılıkla mücadele** açısından olumludur. - **Vergi geliri kaybı** (KDV muafiyeti nedeniyle) kısa vadede minimal olsa da, uzun vadede **sektörel büyüme** sağlayabilir. - **Bütçe Açısından**: - **KV gider indirimi**, devletin vergi geliri üzerinde **doğrudan bir kayba** yol açmaz, ancak **vergi tabanının genişlemesine** katkı sunar. - **KDV muafiyeti**, ihracat hizmetlerinin rekabetçiliğini artırarak **dolaylı olarak ihracat geliri** üzerinden bütçeye katkı sağlayabilir. - **Vergi Adaleti Açısından**: - **Büyük firmaların lehine** bir düzenleme olabileceği için, **KOBİ’lere yönelik belgelendirme kolaylaştırıcı önlemler** (örneğin, e-fatura standartları) getirilebilir. - **Yurt dışı giderlerin denetlenmesi**, adil rekabeti sağlamak adına **etkin bir vergi inceleme mekanizması** gerektirir.

İşlem