MALİYE BAKANLIĞI
Gelirler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.30/3028-355-26
KONU :
VERGİ USUL KANUNU İÇ GENELGESİ
SIRA NO: 1999/5
........................ VALİLİĞİ
(Defterdarlık: Gelir Müdürlüğüne)
Bakanlığımıza intikal eden olaylardan vergi incelemesine yetkili olanlarca inceleme yapılmak üzere istenilen defter ve belgelerini ibraz etmeyen mükellefler adına mükerrer 355 inci madde hükmünün uygulanmasında duraksamaya düşüldüğü anlaşıldığından aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur.
Bilindiği üzere, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 355. Maddesi 4369 sayılı kanunla "Bilgi vermekten çekinenler ile 256, 257 ve mükerrer 257 nci madde hükmüne uymayanlar için ceza" başlığı altında yeniden düzenlenmiş ve 29.7.1998 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Maddenin yeniden düzenlenmesinde, mükelleflerin; tutmak, düzenlemek ve muhafaza etmek zorunda oldukları defter ve belgelerle diğer kayıtlarını yetkili makam ve memurlar ile tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere yeminli mali müşavirlere ibraz etmemeleri özel usulsüzlük cezası kesilmesini gerektiren fiiller kapsamına alınmıştır. Ayrıca mükerrer 257 nci madde uyarınca getirilen zorunluluklara uyulmaması halinde kesilecek ceza da bu maddede düzenlenmiş ve kamu idare ve müesseselerinde bilgi verme görevinin yerine getirilmemesi halinde bunların yöneticilerine ceza kesilmesi öngörülmüştür.
Yine bu maddede, özel usulsüzlük cezası kesilebilmesi ve bu cezanın artırılarak uygulanabilmesi için gerekli hususlar açıklanmıştır.
Öte yandan, re'sen vergi tarhının düzenlendiği 30. Maddenin 3 numaralı bendine göre, tutulması mecburi olan defterlerin vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlara herhangi bir sebeple ibraz edilmemesi hali re'sen takdir nedeni olarak belirlenmiştir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, mükelleflerin defter ve belgelerle diğer kayıtlarını incelemeye yetkili olanlara ibraz etmemeleri halinde ilgili dönem matrahının re'sen takdiri gerekmektedir. Bu husus gözönüne alındığında defter ve belgelerin ibraz edilmemesi hali mükerrer 355 inci maddede sayılan diğer mecburiyetlerden farklılık arzetmektedir.
Bu itibarla, vergi incelemelerinde incelemeye yetkili olanlara istenilen defter ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde dönem matrahının belirlenerek rapora bağlanması gerekmektedir. Dolayısıyla, vergi incelemelerinde defter ve belgelerin ibrazı için ikinci defa süre verilmesi ve rapor düzenlenmesi için sürenin beklenilmesine gerek bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini ve gereğinin buna göre yerine getirilmesini rica ederim.
Bakan a.