238 SERİ NO'LU GELİR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ

Mevzuat Listesine Dön
Gelir Vergisi Kanununun 21, 23/8, 31, Ek 2, 47, 48 ve 103 üncü maddelerinde yer alan maktu had ve tutarlar, aynı Kanunun 31 ve mükerrer 123 üncü maddelerinin verdiği yetkiye istinaden Bakanlar Kurulu'nca artırılmıştır.Yukarıda belirtilen maddelerde yer alan maktu had ve tutarlar ile basit usule tabi mükelleflerin belge düzeni ve kıyaslamada esas alınacak götürü safi kazanç tutarlarının belirlenmesine ilişkin olarak aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.

1.Gayrimenkul Sermaye İratlarında Uygulanan İstisna Tutarı

Gelir Vergisi Kanununun 21 inci maddesinde yer alan ve 2000 yılında elde edilen mesken kira gelirleri için 630 milyon lira olarak uygulanan istisna tutarı, 30/11/2000 tarih ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı (1) ile 2001 yılında elde edilen kira gelirleri için 700 milyon lira olarak tespit edilmiştir.

2. Hizmet Erbabına İşyeri veya İşyerinin Müştemilatı Dışında Kalan Yerlerde Yemek Verilmek Suretiyle Sağlanan Menfaatlere İlişkin İstisna Tutarı

Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin 8 numaralı bendinde yer alan, işverenlerce işyeri veya işyerinin müştemilatı dışında kalan yerlerde hizmet erbabına yemek verilmek suretiyle sağlanan günlük 2.100.000 liralık yemek bedeline ilişkin istisna tutarı, 30/11/2000 tarih ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 1/1/2001 tarihinden itibaren uygulanmak üzere 2.350.000 lira olarak tespit edilmiştir.

3. Özel İndirim Tutarları

Gelir Vergisi Kanununun 31 inci maddesinde yer alan özel indirim tutarları, 30/11/2000 tarih ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 1/1/2001 tarihinden itibaren uygulanmak üzere günde (730.000), ayda (21.900.000), yılda (262.800.000) lira olarak yeniden tespit edilmiştir.

Özel indirim tutarları; Adıyaman, Batman, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Elazığ, Hakkari, Mardin, Muş, Siirt, Şırnak, Tunceli ve Van İllerinde günde (1.020.000), ayda (30.600.000), yılda (367.200.000) lira olarak tespit edilmiştir.

4.Yatırım İndirimi Uygulamasında Esas Alınacak Asgari Yatırım Tutarları

Gelir Vergisi Kanununun ek 2 nci maddesinde yer alan teşvik belgeli yatırımlara ait en az yatırım tutarları; 1/1/2001 tarihinden itibaren ticari ve sınai yatırımlar için 120 milyar, zirai yatırımlar için 24 milyar lira olarak uygulanacaktır.

5. Basit Usule Tabi Olmanın Genel Şartlarından Olan İşyeri Kira Bedeline İlişkin Tutar

Gelir Vergisi Kanununun 47 nci maddesinin 2 numaralı bendinde yer alan yıllık kira bedeli toplamı 1/1/2001 tarihinden itibaren uygulanmak üzere, 30/11/2000 tarihli ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile büyükşehir belediye sınırları içinde 630 milyon liradan bir milyar liraya, diğer yerlerde 450 milyon liradan 720 milyon liraya yükseltilmiştir.

6. Basit Usule Tabi Olmanın Özel Şartlarını Belirleyen Hadler

Gelir Vergisi Kanununun 48 inci maddesinde yer alan hadler, 1/1/2001 tarihinden itibaren uygulanmak üzere 30/11/2000 tarihli ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yeniden tespit edilmiştir.

Buna göre;

- 1 numaralı bentte yer alan yıllık alım tutarı on beş milyar liraya, yıllık satış tutarı yirmi milyar liraya,

- 2 numaralı bentte yer alan gayri safi iş hasılatı tutarı yedi milyar beş yüz milyon liraya,

- 3 numaralı bentte yer alan yıllık satış tutarı ile iş hasılatı toplamı on beş milyar liraya,

yükseltilmiştir.

7. Kar Hadleri Emsallerine Göre Düşük Olarak Tespit Edilmiş Bulunan Emtia İçin Özel Hadler

Tekele tabi maddelerle, damga pulu, milli piyango bileti, akaryakıt, şeker ve bunlar gibi kar hadleri emsallerine göre düşük olarak tespit edilmiş bulunan emtia için özel hadler belirleme yetkisi Gelir Vergisi Kanununun 48 inci maddesi ile Maliye Bakanlığına verilmiştir. Bu yetki kullanılarak daha önce 230 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlenen tutarlar yeniden artırılmıştır.

Buna göre, anılan maddelerin ticaretini yapanların 2001 yılında basit usulden yararlanabilmeleri için alış, satış veya hasılatlarının 31/12/2000 tarihi itibariyle aşağıda belirtilen hadleri aşmaması gerekmektedir.



Emtianın CinsiBüyükşehir Belediye Sınırları Dışında Kalan YerlerdeBüyükşehir Belediye Sınırları İçinde Kalan YerlerdeYıllık Alım Ölçüsü (TL.)Yılık Satış Ölçüsü (TL.)Yıllık Alım Ölçüsü (TL.)Yılık Satış Ölçüsü (TL.)D. Pulu_K. Kağıt21.800.000.00024.300.000.00030.600.000.00034.000.000.000Şeker _Çay16.900.000.00021.800.000.00020.400.000.00026.700.000.000Milli Piy. Bileti, Hemen Kazan, Spor-Toto _ Loto16.900.000.00021.800.000.00020.400.000.00026.700.000.000İçki (Bira ve Şarap Hariç)- İspirto_ Sigara_Tütün 16.900.000.00021.800.000.00020.400.000.00026.700.000.000Akaryakıt (LPG hariç)24.300.000.00027.900.000.00034.000.000.00038.800.000.000

Belirtilen bu malların alım satımı ile uğraşanlar hakkında, basit usulün özel şartları bakımından yukarıdaki hadler dikkate alınmak suretiyle, 136 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğindeki (2) hesaplamalar doğrultusunda işlem yapılacaktır.

8. Basit Usule Tabi Mükelleflerin Beyanları ile Karşılaştırılacak Götürü Safi Kazanç Tutarları

Gelir Vergisi Kanununun geçici 44 üncü maddesi hükmüne göre, basit usule tabi mükelleflerin 2001 yılı sonuna kadar, ilgili vergilendirme dönemleri için beyan edecekleri safi kazanç tutarlarının, Gelir Vergisi Kanununun 4369 Sayılı Kanunla değişmeden önceki 46 ncı maddesine göre intibak ettirildikleri derecelerin bulundukları yöreler itibariyle belirlenen ve 1998 yılında uygulanan götürü safi kazanç tutarlarının, 1999, 2000 ve 2001 yıllarında yeniden değerleme oranında artırılan tutarları aşması halinde; beyan edilen tutarlar yerine bu tutarlar vergilemeye esas alınır.

Bu hüküm uyarınca, basit usule tabi mükelleflerin 2000 yılı vergilendirme dönemi beyanları, 230 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde (3) belirlenen ve 1999 yılında uygulanan götürü safi kazanç tutarlarının yeniden değerleme oranında artırılması sonucu bulunacak tutarlar ile karşılaştırılacaktır. 1999 yılında uygulanan götürü matrahların yeniden değerleme oranı olan % 56 (4) ile artırılması sonucu bulunan tutarlar yöreler ve götürülük dereceleri itibariyle aşağıdaki tabloda yer almaktadır. Bu hesaplamalarda Gelir Vergisi Kanununun değişmeden önceki 46 ncı maddesi uyarınca, 100.000 liraya kadar olan tutarlar dikkate alınmamıştır.

Derece Kalkınmada Öncelikli Yörelerde (TL.)Diğer Yörelerde (TL.)Diyarbakır, Erzurum ve Samsun Büyükşehir Belediye Sınırları İçinde (TL.)Diğer Büyükşehir Belediye Sınırları İçinde

(TL.)3

2

1252.000.000

504.300.000

756.600.000504.300.000

1.008.800.000

1.513.200.000302.400.000

605.200.000

1.008.800.000605.200.000

1.210.700.000

2.018.000.000

Yukarıda belirtilen safi kazanç tutarları, 98/10885 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı (5) uyarınca, münhasıran belediye teşkilatı bulunmayan köylerde (belediyelerin mücavir alan sınırları hariç) işyeri bulunan ve faaliyet gösteren mükelleflere % 70 oranında indirimli olarak uygulanacaktır.

Buna göre, belediye ve belediyelerin mücavir alan sınırları dışında kalan yerlerde (yani köylerde) faaliyette bulunan ve işyeri olan mükelleflere uygulanacak safi kazanç tutarları aşağıdaki gibi olacaktır.

 

Derece  

Kalkınmada Öncelikli Yörelerde (TL.) 

Diğer Yörelerde (TL.) 

3

2

1 

75.300.000

151.000.000

226.800.000 

151.000.000

302.400.000

453.800.000

Öte yandan, Gelir Vergisi Kanununun geçici 44 üncü maddesi hükmü uyarınca, 1.1.1999-31.12.2003 tarihleri arasındaki kazançlara uygulanmak üzere, münhasıran belediye teşkilatı bulunmayan köylerdeki (belediyelerin mücavir alan sınırları hariç) işyerlerinde faaliyet gösteren ve basit usulde vergilendirilen mükelleflerin anılan Kanunun 103 üncü maddesinde yazılı tarifenin birinci gelir diliminin yarısını aşmayan kazançları için beyanname verilmeyecektir. Bu nedenle, münhasıran belediye teşkilatı bulunmayan köylerdeki (belediyelerin mücavir alan sınırları hariç) işyerlerinde faaliyet gösteren ve basit usulde vergilendirilen mükellefler 2000 yılı vergilendirme dönemi ile ilgili olarak beyanname vermeyeceklerdir.

9. Basit Usule Tabi Mükelleflerde Gün Sonunda Toplu Belge Düzenleme Uygulaması

Basit usulde vergilendirilen mükelleflerle ilgili 215 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile getirilen, belge vermedikleri günlük hasılatları için gün sonunda tek bir fatura düzenlemesine ilişkin uygulamanın, 31/12/2001 tarihine kadar devam etmesi Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesindeki yetkiye istinaden uygun görülmüştür.

10.Gelir Vergisi Tarifesi

Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yer alan vergi tarifesi, 2001 takvim yılı gelirlerine uygulanmak üzere, gelir dilimleri tutarları artırılmak suretiyle, 30/11/2000 tarih ve 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yeniden düzenlenmiştir.

Gelir Vergisi Kanununun geçici 57 nci maddesi hükmü uyarınca, 2001 yılı gelirlerinin (ücretler hariç) vergilendirilmesinde 103 üncü madde de yer alan tarifenin mükerrer 123 üncü maddeye göre belirlenen gelir dilimlerine karşılık gelen vergi oranlarının beş puan artırılmak suretiyle uygulanması gerekmektedir.

Buna göre, 2001 takvim yılına ilişkin gelir vergisine tabi ücretler,

2.800.000.000 liraya kadar ...................................................................................%157.000.000.000 liranın 2.800.000.000 lirası için 420.000.000 lira, fazlası .................%2014.000.000.000 liranın 7.000.000.000 lirası için 1.260.000.000 lira, fazlası ............%2535.000.000.000 liranın 14.000.000.000 lirası için 3.010.000.000 lira, fazlası ..........%3070.000.000.000 liranın 35.000.000.000 lirası için 9.310.000.000 lira, fazlası ..........%3570.000.000.000 liradan fazlasının 70.000.000.000 lirası için 21.560.000.000 lira,  fazlası ............................................................................................................%40

Oranında;

2001 takvim yılına ilişkin ücret dışındaki gelir vergisine tabi gelirler ise,

2.800.000.000 liraya kadar ...................................................................................%207.000.000.000 liranın 2.800.000.000 lirası için 560.000.000 lira, fazlası .................%2514.000.000.000 liranın 7.000.000.000 lirası için 1.610.000.000 lira, fazlası .............%3035.000.000.000 liranın 14.000.000.000 lirası için 3.710.000.000 lira, fazlası ..........%3570.000.000.000 liranın 35.000.000.000 lirası için 11.060.000.000 lira, fazlası ........%4070.000.000.000 liradan fazlasının 70.000.000.000 lirası için 25.060.000.000 lira,  fazlası ...................................................................................................................%45

Oranında vergilendirilecektir.

Tebliğ olunur.

(1) 8/12/2000 tarih ve 24254 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

(2) 5/2/1982 tarihli ve 17682 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

(3) 30/12/1999 tarihli ve 23922 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

(4) 8/12/2000 tarihli ve 24254 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 288 seri no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile belirlenmiştir.

(5) 16/4/1998 tarihli ve 23315 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.



Resmî Bilgi Uyarısı: Bu içerikler Resmî Gazete ve Gelir İdaresi Başkanlığı kamu arşivinin yerel kopyasıdır. Resmî ve hukuki işlemlerde Resmî Gazete yayımı esastır.

Üyelik Girişi Gereklidir

Mevzuata özel AI Vergi Forumu tartışmalarına katılmak ve mevzuatları kişisel çalışma profilinize kaydetmek için ücretsiz üye olun veya giriş yapın.

AI Vergi Forumu: 238 SERİ NO'LU GELİR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ

Bu mevzuat maddesi, fıkra istisnaları ve uygulama esaslarına dair uzman tartışma ve AI ön analiz alanı.

Mevzuat Tartışmaları

Yükleniyor...

Yeni Tartışma / Soru Aç

Yapay Zekâ Mevzuat Analizi & Yorumu: 238 SERİ NO'LU GELİR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ

Bu analiz platformun yapay zekâ mevzuat motoru tarafından gerekçeli olarak üretilmiştir.

Yapay Zekâ Genel Özeti

Yapay zekâ tarafından oluşturulan mevzuat özeti henüz bulunmamaktadır.

Mükellefler Açısından Değerlendirme

Mükellefler için etki değerlendirmesi henüz oluşturulmamıştır.

Vergi Personeli Açısından Değerlendirme

Vergi personeli ve denetim için uygulama notları henüz eklenmemiştir.

Etki ve Uygulama Değerlendirmesi

Genel etki ve mevzuat değerlendirmesi hazırlanmaktadır.

İşlem