VERGİ KANUNLARI İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN

Mevzuat Listesine Dön

MADDE 1-

31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 74 üncü maddesinin birinci fıkrasının (4) numaralı bendinde yer alan “Kiraya verilen mal ve haklar” ibaresi “Konutlar hariç olmak üzere kiraya verilen mal ve haklar” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 2-

193 sayılı Kanunun mükerrer 120 nci maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ilk dokuz ayı için belirlenen” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 3-

193 sayılı Kanunun geçici 67 nci maddesinin (1) numaralı fıkrasının altıncı paragrafı ile (8) ve (17) numaralı fıkralarında yer alan “katılma belgelerinin” ibareleri “katılma paylarının” şeklinde, (1) numaralı fıkrasının altıncı paragrafında yer alan “İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında” ibareleri “Borsa İstanbul’da” şeklinde değiştirilmiş ve aynı paragrafta yer alan mevcut “sürekli olarak portföyünün en az %51’i İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında işlem gören hisse senetlerinden oluşan yatırım fonlarının” ibaresinden sonra gelmek üzere aşağıdaki parantez içi hüküm eklenmiştir.

“(Katılma payları sadece nitelikli yatırımcılara satılabilen, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’nda işlem görmeyen ve fon portföyüne alınacak varlık ve işlemlere ilişkin herhangi bir oransal sınırlamaya tabi olmayan yatırım fonları hariç)”

MADDE 4-

18/2/1963 tarihli ve 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine “il özel idareleri,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları,” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 5-

2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun 59 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine “il özel idareleri,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları,” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 6-

492 sayılı Kanunun 63 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “% 25 nispetinde” ibaresi “bir kat” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 7-

492 sayılı Kanuna bağlı (2) sayılı Tarifenin “I-Değer veya ağırlık üzerinden alınan nispi harçlar:” başlıklı bölümünün mülga (5) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir. “5. 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında araçların ilk tescil işlemleri ile tescil edilmiş araçların satış ve devirlerinde, 1.000 TL’den az olmamak üzere satış ve devir bedeli üzerinden (Binde 2)

Tescil edilmiş araçların ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunanlara yapılan satış ve devirlerinde bu harç alınmaz.”

MADDE 8-

492 sayılı Kanuna bağlı (4) sayılı Tarifenin “I-Tapu işlemleri:” başlıklı bölümünün (20) numaralı fıkrasının (a) bendinde yer alan “beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri” ibaresi “emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilen devir ve iktisap bedeli” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 9-

492 sayılı Kanuna bağlı (8) sayılı Tarifenin;

a) “V- Satış ruhsatnameleri:” başlıklı bölümünün;

1) Mülga (1) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“1. Ticaret yetki belgeleri:

a) Kuyum ticareti ile iştigal edilebilmesi için şubeler dahil kuyum işletmeleri adına düzenlenen yetki belgelerinden (Her yıl için) 30.000 TL

b) İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal edilebilmesi için şubeler dahil işletme adına düzenlenen yetki belgelerinden (Her yıl için) 20.000 TL

c) Taşınmaz ticaretiyle iştigal edilebilmesi için şubeler dahil işletme ve sözleşmeli işletmeler adına düzenlenen yetki belgelerinden (Her yıl için) 20.000 TL

Bu harçlar, büyükşehir belediyesi olan illerde, bir önceki takvim yılının son günü itibarıyla Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanmış son verilere göre nüfusu 30.000’i geçmeyen ilçeler hariç olmak üzere, bir kat artırımlı uygulanır.”

b) “VI- Meslek erbabına verilecek tezkere, vesika ve ruhsatnamelerden alınacak harçlar:” başlıklı bölümünün;

1) (9) ve (10) numaralı fıkralarının başlığının sonuna “(Her yıl için)” parantez içi hükmü eklenmiş, (10) numaralı fıkrada yer alan “ve gıdai” ibaresi çıkarılmış, aynı fıkraya “verilecek ruhsatnameler” ibaresinden sonra gelmek üzere “ile özel gıda kontrol laboratuvarlarına verilen kuruluş izin belgeleri” ibaresi eklenmiştir.

2) Mülga (12) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“12. Ayakta teşhis ve tedavi yapılan özel sağlık kuruluşlarına ait ruhsatnameler (Her yıl için):

a) Muayenehane uygunluk belgesi 20.000 TL

b) Özel poliklinik ruhsatnamesi 30.000 TL

c) Özel tıp merkezi ruhsatnamesi 50.000 TL

3) Mülga (17) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“17. Ağız ve diş sağlığı hizmeti sunulan özel sağlık kuruluşlarına ait ruhsatnameler (Her yıl için):

a) Ağız ve diş sağlığı muayenehanelerinden 20.000 TL

b) Ağız ve diş sağlığı polikliniklerinden 30.000 TL

c) Ağız ve diş sağlığı merkezlerinden 40.000 TL

ç) Ağız ve diş sağlığı hastanelerinden 40.000 TL

4) (19) numaralı fıkrasının (f), (g), (h), (i), (j) bentlerinin sonuna “(Her yıl için)” parantez içi hükmü eklenmiştir.

5) Sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“21. Hayvanların muayene edildiği, hastalıklarının teşhis ve tedavilerinin yapıldığı muayenehane ve poliklinikler ile hastanelere verilen ruhsatnameler (Her yıl için):

a) Veteriner hekim muayenehane ruhsatı 10.000 TL

b) Veteriner hekim poliklinik ruhsatı 20.000 TL

c) Hayvan hastanesi ruhsatı 40.000 TL”

c) “XI- Finansal faaliyet harçları” başlıklı bölümünün mülga (2) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“2. Kıymetli madenler kuruluş ve faaliyet izin belgeleri:

a) Kıymetli maden rafinerileri kuruluş izin belgeleri 7.500.000 TL

b) Kıymetli maden rafinerileri faaliyet izin belgeleri (Her yıl için) 7.500.000 TL

c) Kıymetli madenler aracı kurumları faaliyet izin belgeleri (Her yıl için) 5.000.000 TL

ç) Kıymetli madenler aracı kuruluşları faaliyet izin belgeleri (Her yıl için) 5.000.000 TL"

ç) Sonuna aşağıdaki bölüm eklenmiştir.

“XVI- Havayolu ve genel havacılık işletme ruhsat harçları (Her yıl için):

1. Ticari hava taşıma işletmeleri ruhsatları:

a) Tarifeli ve tarifesiz seferlerle yolcu ve yük taşımacılığı yapacak

havayolu işletmelerine verilen ruhsatlar 2.000.000 TL

b) Sadece tarifesiz seferlerle yolcu ve yük taşımacılığı yapacak

havayolu işletmelerine verilen ruhsatlar 1.500.000 TL

c) Tarifeli ve tarifesiz seferlerle sadece yük taşımacılığı yapacak

havayolu işletmelerine verilen ruhsatlar 1.000.000 TL

ç) Hava taksi işletmesi ruhsat harcı 500.000 TL

2. Genel havacılık işletme ruhsatı 100.000 TL”

MADDE 10-

29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun geçici 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 23- 2025 yılında 2026 yılı için takdir edilen asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri dikkate alınarak Kanunun 29 uncu maddesine göre 2026 yılı için hesaplanan bina ve arazi vergi değerleri, 2025 yılına ait vergi değerlerinin iki kat fazlasını geçemez.

33 üncü maddeye (8 numaralı fıkra hariç) göre mükellefiyet tesisi gereken hallerde bina ve arazi vergi değerlerinin hesabında, 2026 yılında uygulanmak üzere 2025 yılında takdir edilen asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri esas alınır. Ancak esas alınan bu değerler, ilk yıl 2025 yılına ilişkin uygulanan asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerlerinin iki kat fazlasını geçemez. Şu kadar ki, 33 üncü maddenin (6) numaralı fıkrası kapsamında mükellefin değişmesi durumunda birinci fıkra hükmü uygulanır.

Takip eden 2027, 2028 ve 2029 yıllarında, 29 uncu madde kapsamında bina ve arazi vergisi matrahları ile asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri birinci ve ikinci fıkraya göre belirlenen değerler üzerinden hesaplanır.

Emlak vergi değeri veya asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri esas alınarak uygulanan vergi, harç ve diğer mali yükümlülükler için de bu madde hükümlerine göre belirlenen değerler dikkate alınarak uygulanır.

Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

MADDE 11-

1319 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında yer alan “yeniden değerleme oranının yarısı nispetinde” ibareleri “yeniden değerleme oranında” şeklinde değiştirilmiş, beşinci fıkrasında yer alan “veya yeniden değerleme oranına kadar artırmaya” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 14-

25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin (4) numaralı fıkrasının (p) bendinde yer alan “belediyeler ve il özel idarelerinin” ibaresi “belediyeler, il özel idareleri ve yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 15-

3065 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 46- 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali ve 2027 UEFA Konferans Ligi Finali müsabakaları ile 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası organizasyonuna ilişkin olmak üzere Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA), katılımcı takımlar ve organizasyonda görevli tüzel kişilerden iş yeri, kanuni ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayanlara, bu müsabakalar ve organizasyon dolayısıyla yapılacak mal teslimleri ve hizmet ifaları ile bunların bu müsabakalar ve organizasyon dolayısıyla yapacakları mal teslimleri ve hizmet ifaları katma değer vergisinden müstesnadır.

Bu maddede düzenlenen istisnalar dolayısıyla yüklenilen vergiler, vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan vergilerden indirilir. İndirim yoluyla telafi edilemeyen vergiler ise 32 nci madde hükümleri uyarınca istisna kapsamında işlem yapan mükellefin talebi üzerine nakden veya mahsuben iade edilir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı istisna ve iadenin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.”

MADDE 29-

13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun geçici 2 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “31/12/2025” ibaresi “31/12/2035” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 30-

5520 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 18- (1) 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali ve 2027 UEFA Konferans Ligi Finali müsabakalarının Türkiye’de oynanması ile 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonasının Türkiye’de düzenlenmesine ilişkin olarak Türkiye’de elde ettikleri kazanç ve iratları dolayısıyla Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA) ile işyeri, kanuni ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayan katılımcı takımlar ve organizasyonda görevli tüzel kişiler gelir ve kurumlar vergisinden muaftır. Bu muafiyet, tevkif yoluyla alınan vergileri de kapsar. UEFA Türkiye Ofisinin bu müsabakalar ve Şampiyona kapsamında elde ettiği gelirler dolayısıyla iktisadi işletme oluşmuş sayılmaz.”

MADDE 32-

13/2/2011 tarihli ve 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun geçici 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “31/12/2025” ibaresi “31/12/2035” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 38-

Bu Kanunun;

a) 1 inci ve 2 nci maddeleri 1/1/2025 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemleri gelir ve kazançlarına ilişkin verilecek beyannamelere uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

b) 7 nci, 9 uncu, 13 üncü, 16 ncı, 21 inci, 24 üncü, 25 inci, 26 ncı ve 35 inci maddeleri 1/1/2026 tarihinde,

c) 14 üncü maddesi yayımını izleyen ayın başında,

ç) 22 nci, 23 üncü ve 27 nci maddeleri 2026 yılı Ocak ayı başında,

d) 34 üncü maddesi 1/1/2025 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,

e) Diğer maddeleri yayımı tarihinde,

yürürlüğe girer.

MADDE 39-

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Kanunun tümüne ulaşmak için tıklayınız.

Resmî Bilgi Uyarısı: Bu içerikler Resmî Gazete ve Gelir İdaresi Başkanlığı kamu arşivinin yerel kopyasıdır. Resmî ve hukuki işlemlerde Resmî Gazete yayımı esastır.

Mevzuat Künyesi

Paylaş:

Kategori: Kanun

Kanun No: 7566

Resmi Gazete Sayısı: 33112

Kabul Tarihi: 2025-12-04

Resmi Gazete Tarihi: 2025-12-19

Yapay Zekâ Mevzuat Analizi & Yorumu: VERGİ KANUNLARI İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE…

Bu analiz platformun yapay zekâ mevzuat motoru tarafından gerekçeli olarak üretilmiştir.

Yapay Zekâ Genel Özeti

### Mevzuatın Temel Amacı ve Ana Düzenlemesi Bu düzenleme; vergi adaletinin sağlanması, kayıt dışı ekonominin önlenmesi ve tahsilat etkinliğinin artırılması amacıyla gelir vergisi, katma değer vergisi, kurumlar vergisi, emlak vergisi, motorlu taşıtlar vergisi ve harçlar kanunlarında kapsamlı değişiklikler öngörmektedir. Düzenleme, özellikle gayrimenkul ve finans piyasalarındaki istisnaları daraltarak vergi tabanını genişletirken, uluslararası büyük spor organizasyonlarına (UEFA finalleri ve Avrupa Şampiyonası) yönelik özel vergi muafiyetleri ve istisnaları da hukuki altyapıya kavuşturmaktadır. Ayrıca idari yapıda yetki alanlarının genişletilmesi ve değerleme esaslarının güncellenmesiyle mali denetim ve uyum mekanizmalarının güçlendirilmesi hedeflenmektedir. --- ### Kritik Maddeler, Temel Müesseseler ve Yaptırımlar #### Gelir Vergisi ve Finansal Piyasalar Düzenlemeleri - **Konut Kiralarında İstisna Sınırı:** Konut dışındaki mal ve hak kiralamalarında uygulanan bazı muafiyet ve istisna hükümleri daraltılarak, sadece konut nitelikli kiralamalar belirli istisnai kapsamlarda tutulmuştur. - **Geçici Vergi Dönemleri:** Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin geçici vergi beyan dönemlerinden "ilk dokuz ay" ibaresi kaldırılmış, bu sayede geçici vergi sistematiği sadeleştirilmiştir. - **Yatırım Fonları ve Menkul Kıymetler:** Menkul kıymet yatırım fonlarının vergilendirilmesinde portföy yapıları ve işlem gördükleri borsalar (Borsa İstanbul referansıyla) baz alınmış; nitelikli yatırımcılara satılan ve platform dışı fonlar belirli şartlarla kapsam dışı tutulmuştur. #### Emlak Değerlemesi ve Vergi Matrahları - **Emlak Vergi Değeri Artış Sınırı (Kademeli Geçiş):** 2025 yılında takdir edilen arsa ve arazi metrekare birim değerlerine bağlı olarak 2026 yılında hesaplanacak bina ve arazi vergi değerlerinin, 2025 yılı vergi değerlerinin iki katını geçemeyeceği kuralı getirilmiştir. - **Yeniden Değerleme Oranı:** Bina ve arazi vergisi matrahlarının artırılmasında uygulanan yeniden değerleme oranının yarısı uygulaması, tam oran olan "yeniden değerleme oranında" artış şeklinde değiştirilmiştir. #### Harçlar Kanunu ve Yeni Ruhsat Harçları - **Araç Tescil ve Satış Harçları:** Karayolları Trafik Kanunu kapsamındaki ilk tescil ile satış ve devir işlemlerinde binde 2 oranında nispi harç ihdas edilmiş; ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunanlara yapılan devirler bu harçtan muaf tutulmuştur. - **Tapu İşlemlerinde Matrah:** Tapu harçlarına esas bedelin "beyan edilen bedelden az olmamak üzere emlak vergisi değeri" yerine, "emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilen devir ve iktisap bedeli" esasına göre alınacağı netleştirilmiştir. - **Sektörel Yetki Belgesi ve Ruhsat Harçları:** Kuyum ticareti, ikinci el araç ticareti, taşınmaz ticareti yetki belgeleri, özel sağlık kuruluşları, ağız-diş sağlığı merkezleri, veteriner muayenehaneleri, kıymetli maden rafinerileri/aracı kurumları ve havayolu/genel havacılık işletme ruhsatları üzerinden yıllık olmak üzere maktu harçlar ihdas edilmiştir. Büyükşehirlerde nüfusu 30.000'in altındaki ilçeler hariç olmak üzere bu harçların bir kat artırımlı uygulanacağı hükme bağlanmıştır. #### Uluslararası Organizasyonlar (UEFA) İstisnaları - **KDV İstisnası:** 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali, 2027 UEFA Konferans Ligi Finali ve 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası kapsamında, Türkiye’de yerleşik olmayan UEFA, katılımcı takımlar ve görevli tüzel kişilerin yapacağı mal teslimleri ve hizmet ifaları KDV'den istisna edilmiş; yüklenilen vergilerin iade edileceği hükme bağlanmıştır. - **Kurumlar ve Gelir Vergisi Muafiyeti:** Aynı organizasyonlar dolayısıyla elde edilen kazanç ve iratlar gelir ve kurumlar vergisinden (tevkifat dahil) muaf tutulmuş; UEFA Türkiye Ofisi için iktisadi işletme oluşmayacağı kabul edilmiştir. #### İdari Yapı ve Diğer Düzenlemeler - **Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları (YİKOB):** İl özel idarelerine tanınan motorlu vergisi muafiyetleri, harç istisnaları ve KDV istisnaları gibi mali avantajlar YİKOB'ları da kapsayacak şekilde genişletilmiştir. - **Süre Uzatımları:** Kurumlar Vergisi Kanunu geçici 2. maddesi ile 6111 sayılı Kanun geçici 16. maddesi kapsamındaki düzenlemelerin süresi 31/12/2035 tarihine kadar uzatılmıştır. --- ### Önceki Uygulamalardan / Klasik Usulden Temel Farkı Bu düzenleme; klasik vergilendirme ve harçlandırma mekanizmalarında matrah tespit esnekliğini daraltarak (özellikle tapu ve emlak değerlemelerinde üst sınır ve gerçek beyan dengesiyle), geleneksel alanlar dışındaki modern ticari faaliyetleri, mesleki yetki belgelerini ve havacılık/kıymetli madenler gibi yüksek hacimli sektörleri yeni maktu ve nispi harç yükümlülüklerine bağlaması, buna karşın uluslararası dev organizasyonları tam istisna ve muafiyet şemsiyesi altına alarak yapısal bir uyum ve kayıt altına alma modeli sunması bakımından önceki uygulamalardan ayrılmaktadır.

Mükellefler Açısından Değerlendirme

### 1. KAPSAM Bu vergi mevzuatı düzenlemesi; geniş bir mükellef yelpazesini, finansal kurumlardan gayrimenkul sahiplerine, araç alım-satım ticareti yapanlardan kuyumculara, sağlık kuruluşlarından havacılık işletmelerine, spor organizasyonlarından geçici vergi mükelleflerine kadar doğrudan ve dolaylı olarak etkilemektedir. - **Gelir ve Kurumlar Vergisi Mükellefleri:** Geçici vergi dönemlerinin kısaltılması (ilk 9 ay ibaresinin kaldırılması suretiyle 4 döneme geçiş/düzenleme) ve menkul kıymet yatırım fonlarına ilişkin daralmalar nedeniyle tüm ticari kazanç sahipleri ve kurumlar vergisi mükellefleri. - **Gayrimenkul Sermaye İradı (GMSİ) Sahipleri:** Konut dışındaki mal ve hakları kiraya veren gayrimenkul sahipleri (değer artış kazancı veya gider indirimleri bağlamında). - **Finans ve Sermaye Piyasası Aktörleri:** Yatırım fonları (özellikle katılım payları ve nitelikli yatırımcı fonları), kıymetli maden rafinerileri ve aracı kurumları. - **Sektörel Yetki Belgesi Sahipleri ve Ticaret Erbabı:** - İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapanlar, - Kuyum ticaretiyle iştigal eden işletmeler, - Taşınmaz ticareti (emlakçılar) yapanlar, - Özel sağlık kuruluşları (muayenehane, poliklinik, tıp merkezleri, ağız ve diş sağlığı merkezleri/hastaneleri), - Veteriner muayenehane, poliklinik ve hastaneleri. - **Havacılık Sektörü:** Tarifeli/tarifesiz yolca ve yük taşımacılığı yapan havayolu işletmeleri, hava taksi ve genel havacılık işletmeleri. - **Gayrimenkul ve Araç Alım-Satım Tarafları:** Tapu harcı ödeyen alıcı/satıcılar ve araç tescil/devir işlemi gerçekleştiren vatandaşlar ve ticari işletmeler. - **Mahalli İdareler ve Yatırım Birimleri:** İl özel idareleri, belediyeler ve yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları (YİKOB). - **Uluslararası Spor Organizasyonu Paydaşları:** 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali, 2027 UEFA Konferans Ligi Finali ve 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası kapsamında Türkiye’de faaliyet gösterecek UEFA, katılımcı takımlar ve ilgili tüzel kişiler. --- ### 2. MALİ VE OPERASYONEL ETKİ - **Vergi ve Harç Yüklerindeki Artışlar:** - **Tapu Harcı Matrahı:** Tapu işlemlerinde beyan edilen bedelin, emlak vergisi değerinden az olamayacağı kuralı netleştirilerek matrah aşındırmalarının önüne geçilmiştir. - **Araç Tescil ve Devir Harçları:** Karayolları Trafik Kanunu kapsamındaki ilk tescil ile satış ve devirlerde 1.000 TL’den az olmamak üzere binde 2 oranında nispi harç ihdas edilmiştir (İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunanlara yapılan satışlar hariç tutulmuştur). - **Yıllık Faaliyet ve Ruhsat Harçları:** Kuyum ticareti (30.000 TL), ikinci el araç ticareti ve taşınmaz ticareti (20.000 TL), özel sağlık kuruluşları (20.000 TL - 50.000 TL arası), diş sağlığı hizmetleri, veterinerlik birimleri (10.000 TL - 40.000 TL arası), kıymetli maden rafinerileri/aracı kurumları (5 Milyon - 7.5 Milyon TL) ve havayolu işletme ruhsatları (100.000 TL - 2 Milyon TL arası) için yıllık harç yükümlülüğü getirilmiştir. Büyükşehirlerde nüfusu 30.000'i geçmeyen ilçeler hariç bu harçlar bir kat artırımlı uygulanacaktır. - **Emlak Vergisi ve Değerleme Sınırlandırması:** 2026 yılı bina ve arazi vergi değerleri, 2025 yılı vergi değerlerinin iki kat fazlasını geçemeyecek şekilde sınırlandırılmıştır. Emlak vergisi matrah artış oranları yeniden değerleme oranında uygulanacaktır (eski "yarısı nispetinde" uygulaması kaldırılmıştır). - **Harç Cezası Artışı:** Harç beyanlarında eksik ödemelere kesilen ceza %25 nispetinden "bir kat" (%100) artırıma çıkarılmıştır. - **Vergi Avantajları ve İstisnalar:** - **Uluslararası Spor Organizasyonları:** 2026, 2027 ve 2032 yıllarındaki UEFA finalleri ve şampiyonası dolayısıyla Türkiye'de işyeri/kanuni merkezi olmayan UEFA, takımlar ve görevli tüzel kişilere KDV istisnası (iade hakkı dahil) ile Gelir ve Kurumlar Vergisi muafiyeti tanınmıştır. - **Yatırım Fonu İstisnaları:** Katılım payları sadece nitelikli yatırımcılara salınabilen fonlara daralmalar getirilmiş, portföyünün en az %51'i Borsa İstanbul'da işlem gören fonlar için tevkifat ve istisna dengeleri yeniden tanımlanmıştır. - **Bildirim ve Beyan Yükümlülükleri:** - Yeni ihdas edilen yıllık faaliyet ve ruhsat harçları ile tapu ve araç tescil harçlarına ilişkin muhasebe departmanlarının takip ve beyan süreçleri karmaşıklaşmış; operasyonel iş yükü artmıştır. --- ### 3. EYLEM PLANı (NE YAPILMALI?) - **Vergi ve Muhasebe Departmanları İçin Somut Adımlar:** - **1 Ocak 2025 ve 1 Ocak 2026 Geçiş Takvimi Takibi:** Kanunun yayım tarihi ile yürürlük maddeleri (Madde 38) baz alınarak; özellikle 01.01.2025 ve 01.01.2026 tarihlerinde yürürlüğe girecek düzenlemeler (GMSİ, geçici vergi, harç tarifeleri) muhasebe yazılımlarında ve parametrelerinde güncellenmelidir. - **Tapu ve Gayrimenkul İşlemlerinde Matrah Kontrolü:** Tapu harcı beyanlarında, emlak vergisi değerinin altında beyan yapılmamasına azami özen gösterilmelidir. Aksi takdirde bir kat artırımlı harç cezalarıyla (Madde 6 kapsamında) karşılaşılacaktır. - **Yıllık Ruhsat ve Faaliyet Harçlarının Bütçelenmesi:** Kuyum, ikinci el oto, emlak ticareti, sağlık, veterinerlik ve havacılık sektöründeki mükelleflerin mali müşavirleri, yeni ihdas edilen yıllık harç tutarlarını (ve büyükşehir artışlarını) nakit akış ve bütçelerine derhal dahil etmelidir. - **Yatırım Fonu Portföy Analizleri:** Finans departmanları, portföylerindeki yatırım fonlarının "katılma payı" niteliklerini, Borsa İstanbul işlem durumlarını ve nitelikli yatırımcı kriterlerini (Madde 3) inceleyerek stopaj ve vergi avantajı kayıplarının önüne geçmelidir. - **UEFA İstisna Belgelerinin Saklanması:** 2026, 2027 ve 2032 UEFA organizasyonları ile iş yapacak mükelleflerin, KDV iade süreçleri ve kurumlar vergisi muafiyetlerinden yararlanabilmesi için fatura ve sözleşme düzenlerinde "istisna" ibarelerini ve ilgili Hazine ve Maliye Bakanlığı tebliğ şartlarını eksiksiz yerine getirmesi gerekmektedir.

Vergi Personeli Açısından Değerlendirme

### 1. UYGULAMA VE İŞLEM REHBERİ #### Gelir Vergisi Kanunu (GVK) Uygulamaları - **Madde 1 (GVK m.74/4):** Kiraya verilen mal ve haklardan elde edilen gelirlerin vergilendirilmesinde, "konutlar hariç" olmak üzere, gerçek gider usulünü seçen mükelleflerin amortisman ve diğer gider indirimleri daraltılmıştır. Konut kiralarında gerçek gider yönteminin uygulanabilirliği mevzuat metni uyarınca sınırlandırılmış olup, konut dışı mal ve hak kiralamalarında (işyeri vb.) mevcut kurallar korunmuştur. Tarh aşamasında memurlar, beyannamelerde konut kira gelirleri için yazılan gider indirimlerini bu doğrultuda kontrol etmelidir. - **Madde 2 (GVK mük. m.120):** Geçici vergi matrahının tespitinde yer alan "ilk dokuz ayı için belirlenen" ibaresi metinden çıkarılmıştır. Bu değişiklik, geçici vergi dönemlerinde hesaplama ve beyan süreçlerinin sadeleştirilmesini sağlamakta olup, tarh ve tahakkuk aşamalarında ilgili dönem kısıtları güncellenen esaslara göre ele alınacaktır. - **Madde 3 (GVK geçici m.67):** Menkul kıymetlerin vergilendirilmesinde, yatırım fonlarına ilişkin "katılma belgeleri" ifadeleri "katılma payları" olarak değiştirilmiş; Borsa İstanbul (BİST) ibareleri güncellenmiştir. Ayrıca, nitelikli yatırımcılara satılan, TEFAS'ta işlem görmeyen ve portföy sınırlamasına tabi olmayan fonlara yönelik istisna hükümleri tevkifat süreçlerinde dikkate alınacaktır. #### Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) ve Harçlar Kanunu Uygulamaları - **Madde 4 ve 5 (MTV m.4 ve Harçlar Kanunu m.59/a):** İl özel idarelerine tanınan MTV ve harç istisnalarına "yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları (YİKOB)" da eklenmiştir. Tahakkuk ve tebligat işlemlerinde YİKOB'ların gerçekleştireceği tescil ve devir işlemlerinde ilgili muafiyetlerin eksiksiz uygulanması gerekmektedir. - **Madde 6 (Harçlar Kanunu m.63):** Tapu harcı matrahının noksan beyan edilmesi durumunda kesilecek vergi ziyaı cezası oranı "%25 nispetinde" ibaresinden "bir kat" (%100) şeklinde değiştirilmiştir. Tarh ve ceza ihbarnamesi düzenlenirken bu ağırlaştırılmış oran doğrudan tatbik edilecektir. - **Madde 7 (Harçlar Kanunu bağlı (2) sayılı Tarife):** Araçların ilk tescil ve devir işlemlerinde binde 2 oranında nispi harç getirilmiş (1.000 TL'den az olmamak üzere), ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunanlara yapılan satışlar harçtan muaf tutulmuştur. Tahsilat süreçlerinde yetki belgesi ibrazı titizlikle aranmalıdır. - **Madde 8 (Harçlar Kanunu bağlı (4) sayılı Tarife):** Tapu işlemlerinde harca esas değer "emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilen devir ve iktisap bedeli" olarak yeniden kurgulanmıştır. - **Madde 9 (Harçlar Kanunu bağlı (8) sayılı Tarife):** Kuyum, ikinci el araç ticareti, taşınmaz ticareti yetki belgeleri; özel sağlık ve diş sağlığı kuruluşları ruhsatnameleri; veteriner muayenehaneleri; kıymetli maden faaliyet izin belgeleri ve havayolu işletme ruhsatları için yıllık harç ihdas edilmiştir. Büyükşehirlerde nüfusu 30.000'i geçmeyen ilçeler hariç olmak üzere bu harçlar bir kat artırımlı tahsil edilecektir. #### Emlak Vergisi Kanunu (EVK) Uygulamaları - **Madde 10 (EVK geçici m.23):** 2026 yılı bina ve arazi vergi değerlerinin hesabında, 2025 yılında takdir edilen asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri esas alınacak; bu değerler 2025 yılına ait vergi değerlerinin iki kat fazlasını geçemeyecektir. Mükellefiyet tesislerinde ve buna bağlı mali yükümlülüklerde bu sınır aşılmayacaktır. - **Madde 11 (EVK m.29):** Bina ve arazi vergi değerlerinin artırılmasında kullanılan yeniden değerleme oranının yarısı uygulaması, "yeniden değerleme oranında" şeklinde değiştirilmiştir. Tarh aşamasında matrah artışları tam yeniden değerleme oranına göre hesaplanacaktır. #### Katma Değer Vergisi (KDV) ve Kurumlar Vergisi (KV) Uygulamaları - **Madde 14 (KDV m.17/4-p):** Belediyeler ve il özel idarelerinin yanı sıra "yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları" da KDV istisnası kapsamına dahil edilmiştir. - **Madde 15 ve 30 (UEFA Organizasyonları İstisna ve Muafiyetleri):** 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali, 2027 UEFA Konferans Ligi Finali ve 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası kapsamında; UEFA, katılımcı takımlar ve görevli tüzel kişilerin (Türkiye'de kanuni/iş merkezi olmayanlar) mal teslimleri, hizmet ifaları ve elde ettikleri kazançlar KDV, Gelir ve Kurumlar Vergisinden (tevkifat dahil) müstesna tutulmuştur. İndirilemeyen vergiler nakden veya mahsuben iade edilecektir. - **Madde 29 (KVK geçici m.2):** Kurumlar vergisindeki belirli geçici istisna ve indirim süreleri 31/12/2035 tarihine kadar uzatılmıştır. --- ### 2. DENETİM VE RİSK ALANLARI - **Tapu Harcı ve Matrah Uyuşmazlıkları (Madde 6 ve 8):** Tapu işlemlerinde beyan edilen bedel ile emlak vergisi değeri arasındaki farklar üzerinden yapılacak incelemelerde, artırılan ceza oranları (%100) nedeniyle mükellef savunmaları ve tapu sicil kayıtları titizlikle incelenmelidir. Rayiç bedel tespiti sırasında gizli mutabakatlar ve elden ödeme riskleri gri alan oluşturmaktadır. - **Yatırım Fonları ve Stopaj Kesintileri (Madde 3):** Portföy sınırlamalarından muaf olan ve nitelikli yatırımcılara satılan fonların tevkifat uygulamalarındaki istisna sınırlarının kötüye kullanılması ihtimaline karşı portföy yapıları denetlenmelidir. - **Harç Yükümlülükleri ve Yetki Belgeleri (Madde 9):** Kuyum, taşınmaz ve ikinci el araç ticaretinde yetki belgesi olmaksızın faaliyet gösteren veya şube bazlı harç yükümlülüğünden kaçınan mükellefler risk analizine tabi tutulmalıdır. Büyükşehirlerdeki 30.000 nüfus istisnasının coğrafi ve idari sınırlarının doğru uygulanıp uygulanmadığı denetmenlerca kontrol edilmelidir. - **Emlak Vergisi Değerleme Sınırları (Madde 10 ve 11):** 2026 yılı değerleme döneminde iki kat tavan sınırlamasının ve tam yeniden değerleme oranının belediyelerce doğru yansıtılıp yansıtılmadığı, vergi kayıplarını önlemek adına denetim elemanlarının radarında olmalıdır. --- ### 3. SİSTEMSEL VE İDARİ İŞLEMLER - **VEDOP Entegrasyonları ve Sicil Güncellemeleri:** - YİKOB'ların (Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları) MTV, Harçlar ve KDV istisna tanımları VEDOP sicil modüllerinde eksiksiz tanımlanmalıdır. - Harçlar Kanunu'na eklenen yeni yıllık harç türleri (havayolu, özel sağlık kuruluşları, veterinerlik, kuyum, taşınmaz ve araç ticareti yetki belgeleri) için vergi dairesi tahsilat ve tahakkuk ekranlarında (Babs/Harçlar modülü) ilgili kalemler açılmalı veya güncellenmelidir. - **UEFA Organizasyonları Takibi:** 2026, 2027 ve 2032 yıllarındaki UEFA etkinlikleri için Türkiye'de kurulacak geçici ofisler, UEFA Türkiye Ofisi ve harici tüzel kişilerin vergi muafiyeti/istisnası bildirimleri için sistem üzerinde özel kodlamalar yapılmalı; iade talepleri elektronik ortamda (KDVİDEB) izlenmelidir. - **Emlak Vergisi ve Matrah Güncellemeleri:** Belediyelerden aktarılan arsa ve arazi metrekare birim değerlerinin EVK geçici 23 üncü madde hükümleri (iki kat tavan sınırı) süzgecinden geçirilerek otomasyon sistemlerine yüklenmesi sağlanmalıdır.

Etki ve Uygulama Değerlendirmesi

### 1. DÜZENLEMENİN AMACI İncelenen kanun teklifi/taslağı, kamu maliyesine gelir sağlama, vergi tabanını genişletme ve kayıt dışılıkla mücadele odaklı **makro mali konsolidasyon** araçlarını, uluslararası organizasyonlara yönelik **yatırım ve etkinlik teşvikleriyle** harmanlayan çok katmanlı bir yapıya sahiptir. * **Kamu Maliyesine Gelir Sağlama ve Bütçe Dengesi:** * Madde 6, 7, 8 ve 9 ile harç tarifelerinde yapılan ciddi artışlar (özellikle kıymetli maden rafinerileri, finansal faaliyetler, havacılık ruhsatları ve ikinci el araç tescil harçları) bütçe gelirlerini artırmaya yöneliktir. * Emlak vergisinde yeniden değerleme oranının tam uygulanması (Madde 11) ve artışa tavan getirilmesi (Madde 10), yerel ve merkezi idare gelirlerini enflasyona karşı koruma amacı taşır. * **Vergi Tabanını Genişletme ve Kayıt Dışılıkla Mücadele:** * Konutlar dışındaki mal ve hak kiralamalarında tevkifat kapsamının genişletilmesi/düzenlenmesi ile gayrimenkul ve ikinci el taşıt ticaretine yönelik tescil/harç mekanizmalarının sıkılaştırılması, bu alanlardaki ekonomik hareketliliğin vergi ağna daha sıkı entegre edilmesini hedeflemektedir. * **Yatırım Teşviki ve Uluslararası Organizasyonlar:** * Madde 15 ve Madde 30 ile UEFA organizasyonlarına getirilen KDV, Gelir ve Kurumlar Vergisi istisnaları, ülkeye uluslararası organizasyon çekmek ve turizm/hizmet sektörünü dolaylı yoldan teşvik etmek amacını gütmektedir. * Kurumlar Vergisi ve bazı kanuni düzenlemelerdeki süre uzatımları (Madde 29 ve 32), belirli sektörler ve finansal enstrümanlar için istikrar ve teşvik ortamının devamını sağlamaktadır. --- ### 2. PİYASA VE SEKTÖREL ETKİLER * **Finans, Kuyumculuk ve Havacılık Sektörleri:** * Madde 9 ile kıymetli maden rafinerileri (7.5 milyon TL), aracı kurumlar ve havayolu işletmelerine (2 milyon TL'ye varan ruhsat harçları) getirilen yüksek yıllık harçlar, küçük ve sermayesi zayıf oyuncuların piyasadan çekilmesine veya sektörel konsolidasyona (büyük oyuncuların lehine) yol açabilecektir. Bu durum, piyasada giriş engellerini (barriers to entry) yükseltmektedir. * **Gayrimenkul ve Otomotiv Piyasası:** * Madde 7 ve 8 ile tapu harcı matrahının beyan edilen bedel ile emlak vergisi değeri kıyaslamasındaki asgari sınırın netleştirilmesi ve ikinci el araç tescil harçları, bu piyasalardaki maliyetleri artıracaktır. Yetki belgesi olan tüccarlara tanınan istisnalar (Madde 7), kayıt dışı araç alım-satımını baskılayarak sektörü kurumsallaşmaya zorlayacaktır. * **Gayrimenkul Yatırım Fonları (GYF) ve Sermaye Piyasaları:** * Madde 3 ile getirilen düzenlemeler, nitelikli yatırımcıya satılan ve belirli sınırlamalara tabi olmayan fonların vergi avantajları/istisnaları bağlamında daraltıcı veya netleştirici etki yaparak fon piyasasının yönelimini etkileyecektir. * **Mükellef Psikolojisi:** * Harçlardaki ve ruhsat bedellerindeki katlanarak artan maktu yükler, özellikle KOBİ düzeyindeki esnaf ve işletmeler üzerindeki vergi yükü algısını artırmakta; enflasyonist ortamda maliyet baskısını körüklemektedir. Emlak vergisindeki %200'lük tavan sınırı (Madde 10), ani ve şok artışlara karşı bir miktar koruma sağlasaም da, gayrimenkul sahiplerinde vergi yükünün katlanacağı beklentisini pekiştirmektedir. --- ### 3. HUKUKİ VE YAPISAL DEĞERLENDİRME * **Vergi Tekniği ve Kanunilik İlkesi:** * Maktu harç tutarlarının ve yıllık ruhsat yenileme ücretlerinin kanun metnine doğrudan rakamsal olarak işlenmesi, enflasyonist dönemlerde bu tutarların reel değerini hızla kaybetmesine ve sık sık kanun değişikliği yapılmasina neden olmaktadır. Bu durum vergi tekniği açısından esneklikten uzaktır. * Öte yandan, matrah tespitlerinde (emlak vergisi ve tapu harçları) yapılan tanımlar hukuki belirlilik ilkesi açısından uygulamadaki ihtilafları azaltma potansiyeli taşımaktadır. * **Vergi Barışı ve Yargı Uyuşmazlıkları Potansiyeli:** * Özellikle ruhsat harçlarının (kuyumculuk, emlak, oto ticareti, sağlık kuruluşları ve veterinerlik hizmetleri) "her yıl için" ibaresiyle ve büyükşehirlerde kat artırımlı olarak düzenlenmesi (Madde 9), mükellefler ile idare arasında yoğun dava süreçlerine yol açmaya adaydır. Hizmet karşılığı alınması gereken harçların, bir ruhsatın varlığı üzerinden her yıl tekrarlayan bir vergi niteliği kazanması, hukuken "harç" ile "vergi" arasındaki ayrıntının ihlal edildiği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi taşınma riskini barındırmaktadır. * Emlak vergisi değerleme geçici maddesi (Madde 10), geçmiş dönemlerde yaşanan aşırı artış davalarını önlemek amacıyla bir emniț sübabı (iki kat fazlasını geçemez) koymuş olup, bu yönüyle muhtemel yargı yükünü azaltıcı güçlü bir yön olarak karşımıza çıkmaktadır.